1 Теопил, Ыйса Љзє тандаган элчилерге Ыйык Рух аркылуу буйрук бергенден кийин,
2 асманга алынып кеткен кєнєнљ чейин, башынан баштап эмнени жасаса, эмнени єйрљтсљ, ошонун баарын мен сага биринчи китепте жазгам.
3 Азап тартып љлгљндљн кийин, кырк кєн ичинде Ыйса аларга кљрєнєп, Кудайдын Падышачылыгы жљнєндљ айтып, Љзєнєн тирєє экендигин кљптљгљн далилдер аркылуу кљрсљттє.
4 Анан Ыйса аларды чогултуп, мындай буйрук берди: «Иерусалимден кетпегиле, Атанын убадасын, Менден эмнени уксањар, ошону кєткєлљ.
5 Анткени Жакан сууга чљмєлдєргљн, ал эми силер бир аз кєндљн кийин, Ыйык Рухка чљмєлдєрєлљсєњљр».
6 Ошондуктан алар бир жерге чогулушканда, Ыйсадан: «Тењир, Сен Ысрайыл элинин падышачылыгын ушул убакытта калыбына келтиресињби?» – деп сурашты.
7 Ыйса болсо аларга мындай деп жооп берди: «Атанын Љз бийлиги менен белгилеген убакыттарын, мљљнљттљрєн билєєнєн силерге кереги жок.
8 Бирок єстєњљргљ Ыйык Рух тєшкљндљн кийин, кєч аласыњар да, Иерусалимде, бєт Жєйєт аймагында, Самарияда, атєгєл, бєт дєйнљ жєзєндљ Менин кєбљлљрєм болосуњар».
9 Ыйса бул сљздљрдє айткандан кийин, алардын кљз алдында асманга кљтљрєлєп кетти, булут Аны алардын кљз алдынан алып кетти.
10 Алар асманга кљтљрєлєп бара жаткан Ыйсаны карап турушканда, кєтєлбљгљн жерден алардын алдына ак кийим кийген эки адам пайда болуп, мындай дешти:
11 «Галилеялык эркектер! Асманды эмне карап турасыњар? Силердин жаныњардан асманга кљтљрєлєп кеткен бул Ыйса, љзєњљр кљргљндљй, асманга кандай кљтљрєлєп кетсе, ошондой эле кайра келет».
12 Ошондон кийин алар Зайтун тоосунан Иерусалимге кайтып келишти. Ал тоо менен Иерусалимдин ортосундагы аралык бир ишемби кєндєк жол эле.
13 Шаарга келишкенден кийин, Петир, Жакып, Жакан, Андрей, Филип, Томас, Барталамей, Матай, Алпейдин уулу Жакып, Зилот Шымон жана Жакыптын уулу Жєйєт љздљрє чогулуп жєргљн єйдєн єстєнкє бљлмљсєнљ чыгышты.
14 Булар бир топ аялдар менен, Ыйсанын энеси Мариям менен жана Анын бир туугандары менен чогуу, бир тилек менен сыйынып жєрєштє.
15 Ошол кєндљрдєн биринде, жєз жыйырмага жакын киши чогулган жыйналышта Петир шакирттердин ортосуна чыгып, мындай деди:
16 «Бир туугандар! Ыйсаны кармап кеткени келгендерге жол кљрсљткљн Жєйєт туурасында Ыйык Рухтун Дљљт аркылуу Ыйык Жазууда алдын ала айткан сљзє орундалууга тийиш болчу.
17 Жєйєт да биз сыяктуу эле элчилик кызматка тандалып алынган эле.
18 Бирок ал адилетсиздик менен тапкан акчасына жер сатып алды. Ал башы менен жерге кулап тєшкљндљ, курсагы жарылып, бєт ичеги-карыны чубалып тєшєп калды.
19 Бул окуя Иерусалим тургундарынын бардыгына маалым болду, ошондуктан ал жер алардын эне тилинде “Акелдама” деп аталып калды. Эврей тилиндеги бул сљз “кандуу жер” деп которулат.
20 Анткени Забурда: “Анын єй-жайы ээн калсын, анда эч ким жашабасын” жана “Анын кызматын башка бирљљ алсын”, – деп жазылган.
21-22 Ошондуктан бизге бир адам кошулуп, Ыйсанын љлєп, кайра тирилгенин биз менен бирге кєбљлљндєрєєсє керек. Ал адам Тењир Ыйса биздин арабызда жєргљн убакта, башкача айтканда, Жакан сууга чљмєлдєрљ баштаган кєндљн тартып, Ыйса биздин арабыздан асманга кљтљрєлєп кеткен кєнгљ чейин биз менен чогуу жєргљндљрдєн бири болуусу керек».
23 Ошондо алар эки кишини: Жуст деген да, Барзаба деген да ысымы бар Жусупту жана Матийди алдыга чыгарып,
24 мындай деп сыйынышты: «Тењир, Сен ар бир адамдын жєрљгєндљгєсєн билесињ.
25 Бул эки адамдын кимисин тандаганыњды, бул элчилик кызматка экљљнєн кимиси дайындалуусу керектигин кљрсљтєп бер. Анткени Жєйєт бул кызматты таштап, љзєнљ тиешелєє жерге кетти».
26 Андан кийин алар љкчљмљ таш ыргытышты. Љкчљмљ таш Матийге тєштє. Ошентип, ал он бир элчинин катарына кошулду.
1 Элєєнчє кєн майрамында алардын бардыгы бир жерге чогулушту.
2 Бир маалда асмандан катуу шамалдын добушундай болгон добуш чыгып, алар отурган єйдєн ичин толтурду.
3 Анан жалындай болгон тилдер бљлєнєп-бљлєнєп, алардын ар биринин єстєнљ тєштє.
4 Ошондо бардыгы Ыйык Рухка толуп, Рух берген тилге жараша ар кандай тилдерде сєйлљй башташты.
5 Ошол убакта Иерусалимде бєт дєйнљ жєзєнљн келген динчил жєйєттљр бар эле.
6 Бул добушту уккан адамдар чогулуп, дєрбљлљњгљ тєшєштє. Анткени шакирттер ошол адамдардын ар биринин тилинде сєйлљп жатышкан эле.
7 Бардыгы айран-тањ калып, љз ара мындай деп сєйлљшєп жатышты: «Сєйлљп жаткан бул адамдардын бардыгы галилеялыктар эмеспи?
8 Булар кандайча ар бирибиздин эне тилибизде сєйлљп жатышат?
9 Биз, парфтыктар, мадайлыктар, эйламдыктар жана Месопотамия, Жєйєт, Кападокия, Понт жана Асия тургундары,
10 Фригия, Памфилия, Мисир жана Киренея тараптагы Ливия аймагынын тургундары, Римден келгендер, жєйєттљр жана прозелиттер,
11 криттиктер жана аравиялыктар, љз тилибизде алардын Кудайдын улуу иштери жљнєндљ айтып жаткандарын угуп жатабыз».
12 Бардыгы ањ-тањ болуп, эмне дешерин билбей, бири-биринен: «Бул эмнеси?» – деп сурап жатышты.
13 Ал эми кээ бирљљлљрє: «Алар таттуу шарап ичип, мас болуп алышса керек», – деп шылдыњдап жатышты.
14 Ошондо он бир элчинин жанында турган Петир єнєн кљтљрєњкє чыгарып, аларга мындай деди: «Жєйєт эркектери жана Иерусалим тургундары! Бул жљнєндљ силерге айтып берейин, сљзємљ кулак салгыла.
15 Алар, силер ойлоп турганыњардай, мас эмес, себеби азыр кєндєзгє єчєнчє саат эле болду.
16 Бул жљнєндљ Жоел пайгамбар алдын ала мындай деп айткан:
17 “Акыркы кєндљрдљ мындай болот, – дейт Кудай, – Мен ар бир адамдын єстєнљ Љз Рухумду тљгљм, ошондо уулдарыњар менен кыздарыњар пайгамбарчылык кылышат, жаш балдарыњар кљрєнєш, карыяларыњар тєш кљрєшљт.
18 Ошол кєндљрдљ Мен кулдарымдын єстєнљ да, кєњдљрємдєн єстєнљ да Љзємдєн Рухумду тљгљм, ошондо алар пайгамбарчылык кылышат.
19 Асманда кереметтерди, жер єстєндљ жышаандарды кљрсљтљм, алар: кан, от жана тєтєн.
20 Тењирдин улуу жана коркунучтуу кєнє келердин алдында кєн карањгылайт, ай кандын љњєндљй болуп кызарат.
21 Ошондо мындай болот: Тењирдин ысымын чакырган ар бир адам куткарылат”.
22 Ысрайыл эркектери! Сљзємљ кулак салгыла: силер назареттик Ыйсаны мыйзамсыздардын колу менен айкаш жыгачка кадап љлтєрдєњљр. Бирок Ал силердин колуњарга Кудайдын чечими жана алдын ала кљрљ билєєсє боюнча салынып берилген.
23 Љзєњљр билесињер, Кудай Ошол Адам аркылуу силердин арањарда кудуреттєє иштерди, кереметтерди жана жышаандарды кљрсљтєп, силерге Ал жљнєндљ кєбљлљндєргљн эле.
24 Бирок Кудай Аны љлєм кишенинен бошотуп, тирилтти, анткени љлєм Аны кармап тура алган жок.
25 Дљљт Ал жљнєндљ мындай деп айткан: “Тењирди мен љзємдєн алдымдан ар дайым кљрєп турдум, анткени Ал менин оњ жагымда, мен олку-солку болбойм.
26 Ошондуктан жєрљгєм кубанычка толуп, шаттанып сєйлљйм, атєгєл, денем да ємєт менен тынчтанат,
27 анткени Сен менин жанымды љлгљндљр жаткан жайда калтырбайсыњ, Љзєњдєн ыйыгыњдын чирєєсєнљ жол бербейсињ.
28 Сен мага љмєр жолун таанытып билдирдињ. Сен мени Љзєњдєн алдыњда кубанычка бљлљйсєњ”.
29 Агайын-туугандар! Силерге тєпкє атабыз Дљљт тууралуу тайманбастык менен айтууга уруксат бергиле. Ал љлдє, кљргљ коюлду, анын мєрзљсє азыр да бар.
30 Ал пайгамбар болгондуктан жана Кудайдын “Сенин тукумуњдан Машайак чыгат, Аны сенин тагыња отургузам” деген убадасын билгендиктен,
31 Машайактын кайра тирилери жљнєндљ: “Анын жаны љлгљндљр жаткан жайда калтырылган жок, Анын денеси чириген жок”, – деп, алдын ала айткан.
32 Ошол Ыйсаны Кудай тирилтти, ага биз баарыбыз кєбљбєз.
33 Ал Кудайдын оњ колу менен асманга кљтљрєлєп, Атасы убада кылган Ыйык Рухту алды да, єстєбєзгљ тљктє. Азыр силер ошону угуп-кљрєп турасыњар.
34 Дљљт асманга кљтљрєлгљн эмес, бирок ал мындай дейт: “Тењир менин Тењириме:
35 "Мен Сенин душмандарыњды бут алдыња жыкканга чейин, Менин оњ жагыма отур", – деди”.
36 Ошондуктан, бєт Ысрайыл эли, так билип алгын: силер айкаш жыгачка кадаган ошол Ыйсаны Кудай Љзє Тењир жана Машайак кылды».
37 Муну угушканда, алардын жєрљгєнљ канжар сайылгандай болду. Ошондо алар Петирден жана башка элчилерден: «Агайын-туугандар! Эми биз эмне кылышыбыз керек?» – деп сурашты.
38 Петир аларга: «Кєнљљњљр кечирилиши єчєн, тобо кылгыла, ар бирињер Ыйса Машайактын ысымынын урматына сууга чљмєлдєрєлгєлљ, ошондо Кудай силерге Ыйык Рухту белек кылат.
39 Анткени Кудайдын убадасы силерге, силердин балдарыњарга жана алыстагылардын бардыгына, Кудай-Тењирибиз чакырган ар бир адамга тиешелєє», – деп жооп берди.
40 Ал мындан башка дагы кљп сљздљр менен кєбљлљндєрдє да: «Бул бузулган муундан сактангыла», – деп насаат айтты.
41 Ошондо анын сљзєн чын жєрљктљн кабыл алгандар сууга чљмєлдєрєлєштє. Ошол кєнє аларга єч мињге жакын киши кошулду.
42 Алар элчилердин насааттарын угушчу, бири-бири менен баарлашышчу, нан сындырышчу жана сыйынышчу.
43 Ар бир адамда коркунуч бар эле, Иерусалимде элчилер кљптљгљн кереметтерди жана жышаандарды кљрсљтєп жатышты.
44 Ыйсага ишенгендердин баары чогуу болушчу, бардык нерселерин ортого коюшчу.
45 Бардык мєлктљрє менен жеке менчиктерин сатышып, (акчасын) бардыгына, ар биринин муктаждыгына жараша бљлєп беришчє.
46 Кєн сайын ийбадатканада чогуу болушчу, єйлљрдљ нан сындырып, кубаныч менен, таза жєрљк менен тамактанышчу,
47 Кудайды дањкташчу. Бєт эл аларга жакшы мамиле кылчу. Тењир болсо Жыйынга куткарылгандарды кєн сайын кошуп жатты.
1 Петир менен Жакан сыйынуу убагында – кєндєзгє саат єчтљ ийбадатканага кирип бара жатышкан.
2 Тубаса аксак бир адам бар эле. Ийбадатканага кирип бара жаткандардан кайыр сурасын деп, аны кєн сайын кљтљрєп келишип, ийбадаткананын «Кооз эшик» деп аталган эшигинин алдына отургузуп коюшчу.
3 Ал ийбадатканага кирип бара жаткан Петир менен Жаканды кљрєп, алардан кайыр сурады.
4 Петир менен Жакан ага кљњєл коюп карашты. Анан Петир ага: «Бизди карачы», – деди.
5 Ал адам алардан бир нерсе алам деген ємєт менен аларды тиктеп калды.
6 Бирок Петир ага: «Менде алтын-кємєш жок, бирок эмнем бар болсо, ошону сага беремин: назареттик Ыйса Машайактын атынан буйрук кыламын: ордуњдан туруп, бас», – деди.
7 Анан аны оњ колунан алып, ордунан турууга жардам берди. Ошол учурда анын таманы менен тизелерине кєч кирди.
8 Ал ордунан ыргып туруп, баса баштады. Секирип, Кудайды дањктап, алар менен бирге ийбадатканага кирди.
9 Бєт эл анын басып жєргљнєн жана Кудайды дањктап жатканын кљрдє.
10 Алар анын ийбадаткананын «Кооз эшик» деп аталган эшигинин алдында кайыр сурап отурган адам экендигин таанышты. Анын басып жєргљнєн кљрєшкљндљ, єрљйлљрє учуп, аябай тањ калышты.
11 Айыгып калган бул аксак киши Петир менен Жакандын жанынан кетпегендиктен, айран-тањ калган бєт эл алардын жанына, «Сулаймандын єйє» деп аталган кире бериш бљлмљгљ тез эле чогулуп калды.
12 Петир муну кљргљндљ, элге кайрылып, мындай деди: «Ысрайыл эркектери! Буга эмне тањ калып жатасыњар? Биз аны љзєбєздєн кєчєбєз же такыбаалыгыбыз менен бастыргансып, бизди эмне карайсыњар?
13 Ыбрайымдын, Ыскактын жана Жакыптын Кудайы, ата-бабаларыбыздын Кудайы, Љзєнєн Уулу Ыйсаны дањктады. Силер Аны душмандын колуна салып бердињер, Пилат Аны бошотмокчу болгондо, силер Андан Пилаттын алдында баш тарттыњар.
14 Силер ыйык жана адил Адамдан баш тарттыњар да, киши љлтєргєчтє бошотуп берєєнє талап кылдыњар,
15 ал эми љмєр Башчысын љлтєрдєњљр. Бирок Аны Кудай тирилтти, Анын тирилгенине биз кєбљбєз.
16 Љзєнљ болгон ишеним єчєн Ал силер кљрєп жана таанып турган бул адамга кєч берди. Ал берген ишеним менен баарыњардын кљз алдыњарда бул адам оорусунан айыкты.
17 Агайын-туугандар, силер да, башчыларыњар да ал ишти билбестиктен кылганыњарды билем.
18 Кудай болсо Љзєнєн бардык пайгамбарлары аркылуу Машайактын азап тартары жљнєндљ алдын ала кандай айтса, ошондой ишке ашырды.
19 Ошондуктан кєнљљлљрєњљрдєн кечирилиши єчєн, тобо кылгыла, Кудайга кайрылгыла.
20 Ошондо силерге Тењирден кубанычтуу мезгилдер келет, Ал силерге алдын ала дайындалган Ыйса Машайакты жиберет.
21 Кудай байыркы замандардан бери Љзєнєн бардык ыйык пайгамбарлары аркылуу эмнени айтып келе жатса, ошонун баары аткарылганга чейин, асман Аны кабыл алышы керек эле.
22 Муса ата-бабаларыбызга мындай деген: “Кудай-Тењирињер силерге бир туугандарыњардын ичинен мен сыяктуу бир Пайгамбарды чыгарат. Анын силерге айткандарынын баарын уккула.
23 Ал Пайгамбарды укпаган ар бир адам эл арасынан жок кылынат”.
24 Бєт пайгамбарлар, Шемуел пайгамбар жана андан кийинки пайгамбарлар, алардын кимиси гана сєйлљбљсєн, бардыгы бул кєндљр жљнєндљ алдын ала айтышкан.
25 Силер пайгамбарлардын уулдарысыњар жана келишимдин мурасчыларысыњар. Анткени Кудай Ыбрайым пайгамбарга: “Жер єстєндљгє бардык элдер сенин тукумуњ аркылуу бата алат”, – деп, силердин ата-бабаларыњар менен келишим тєзгљн.
26 Кудай ар бирињерди жаман иштерињерден буруп, силерге бата бериш єчєн, Љзєнєн Уулу Ыйсаны тирилтип, Аны биринчи силерге жиберди».
1 Петир менен Жакан элге сєйлљп жатышканда, ыйык кызмат кылуучулар, ийбадатканадагы кєзљт башчылар жана садукейлер алардын жанына келишти.
2 Алар бул экљљнєн элди окутуп, љлгљндљрдєн Ыйса аркылуу тирилерин жарыялап жатышканына ачууланышты.
3 Аларды кармап, эртењ мененкиге чейин камап коюшту, анткени кеч кирип калган эле.
4 Бирок сљздє уккандардын кљпчєлєгє Ыйсага ишенип калышты. Алардын саны беш мињге жакын эле.
5 Эртеси кєнє жєйєттљрдєн башчылары, аксакалдары, мыйзам окутуучулары,
6 башкы ыйык кызмат кылуучу Анас, Кайапа, Жакан жана Искендер, башкы ыйык кызмат кылуучулар уруусундагылардын бардыгы Иерусалимге чогулушту.
7 Алар Петир менен Жаканды ортого чыгарып: «Силер муну кайсы кєч менен же кимдин атынан кылдыњар?» – деп сурашты.
8 Ошондо Петир Ыйык Рухка толуп, аларга мындай деди: «Эл башчылары жана Ысрайыл аксакалдары!
9 Эгерде силер бєгєн бизди оорулуу адамга жакшылык кылганыбыз єчєн суракка алып, анын кантип айыкканы жљнєндљ сурап жатсањар,
10 анда бардыгыњар, бєт Ысрайыл эли, билип алгыла: бул адам силер айкаш жыгачка кадаган, бирок Кудай кайра тирилткен назареттик Ыйса Машайактын атынан айыгып, силердин алдыњарда турат.
11 Ыйса – силер, куруучулар, жаратпай койгон, бирок бурчтун негизи болуп коюлган таш.
12 Адамдарды Ыйсадан башка эч ким куткара албайт. Анткени асман астында бизди – адамдарды куткара ала турган башка ысым жок».
13 Алар Петир менен Жакандын тайманбастыгын кљрєп, алардын окубаган, жљнљкљй адамдар экендигин билип тањ калышты. Алардын Ыйса менен бирге жєргљндєгєн билишти.
14 Бирок айыккан адамдын алардын жанында турганын кљрєшєп, каршы сєйлљй алышкан жок.
15 Анан аларга синедриондон чыгып турууну буйрушту да:
16 «Бул адамдарды эмне кылалы? Анткени алар аркылуу улуу керемет кљрсљтєлгљндєгє Иерусалимде жашагандардын баарына маалым болду, биз да муну тана албайбыз.
17 Бирок бул мындан ары эл арасында жайылбашы єчєн, аларды коркутуп, бул ысым жљнєндљ жарыялоого тыюу салалы», – деп, љз ара кењешишти.
18 Анан аларды чакырып: «Ыйсанын ысымы жљнєндљ таптакыр сєйлљбљгєлљ да, окутпагыла», – деп буйрук беришти.
19 Бирок Петир менен Жакан аларга: «Љзєњљр ойлоп кљргєлљчє, Кудайды укпай, силерди угуу Кудай алдында туурабы?
20 Биз кљргљнєбєз менен укканыбызды айтпай коё албайбыз», – деп жооп беришти.
21 Алар болсо эл тургандыктан, ал экљљнє жазалоонун ыњгайын таба алышпай, аларды дагы бир жолу коркутуп, бошотуп жиберишти. Анткени элдин баары болуп љткљн окуя єчєн Кудайды дањктап жаткан эле.
22 Оорусунан керемет менен айыккан бул адамдын жашы кырктан ашып калган болчу.
23 Бошотулгандан кийин, алар башка шакирттерге келип, башкы ыйык кызмат кылуучулар менен аксакалдардын айткандарын айтып беришти.
24 Алар болсо муну угушкандан кийин, катуу єн менен: «Асманды, жерди, дењизди жана алардын ичинде эмне болсо, ошонун баарын жараткан Эгедер Кудай!
25 Сен Ыйык Рух аркылуу атабыз Дљљттєн – Љзєњдєн кулуњдун оозу аркылуу: “Бутпарастар эмне єчєн каарданып жатышат? Элдер эмне єчєн ишке ашпай турган нерсени ойлоп жатышат?
26 Дєйнљнєн падышалары каршы кљтљрєлєштє, тљрљлљр Тењирге жана Анын Машайагына каршы чогулушту”, – деп айткансыњ.
27 Чын эле, бул шаарда Ирод менен Понтий Пилат бутпарастар менен, Ысрайыл эли менен бирге Љзєњ майлаган ыйык Уулуњ Ыйсага каршы чогулушту.
28 Алар Сенин кєчєњ жана чечимињ менен алдын ала белгиленген нерсени орундатыш єчєн чогулушту.
29 Азыр болсо, Тењир, алардын коркутуп жатканын кљрєп турасыњ, Љзєњдєн сљзєњдє тайманбастык менен айтышыбыз єчєн, кулдарыња кайраттуулук бере кљр.
30 Сенин ыйык Уулуњ Ыйсанын атынан оорулууларды айыктыруу єчєн, кереметтерди жана жышаандарды кљрсљтєє єчєн, Љзєњдєн колуњду суна кљр», – деп, Кудайга чогуу сыйынышты.
31 Ушинтип сыйынып бєтєшкљндљ, алар чогулган жер солкулдап кетти. Баары Ыйык Рухка толуп, Кудайдын сљзєн тайманбастык менен айта башташты.
32 Ыйсага ишенгендердин кљпчєлєгєнєн ой-тилектери бир эле. Эч ким љзєнєн мєлкєн «меники» дечє эмес, алардын бардык нерсеси ортодо болчу.
33 Элчилер болсо Тењир Ыйса Машайактын љлєп, кайра тирилгендигин зор кайраттуулук менен кєбљлљндєрєп жатышты. Бардыгынын єстєндљ Кудайдын зор ырайымы бар эле.
34 Алардын эч кимиси эч нерсеге муктаж болчу эмес, анткени менчик жерлери же єйлљрє барлардын баары аларды сатып, сатылган нерсенин акчасын алып келип,
35 элчилердин колуна тапшырышчу. Андан ар бир адамга муктаждыгына жараша берилчє.
36 Кипрлик леби Жусуптун менчик жери бар эле. Элчилер аны Барнаба деп коюшчу. Бул ысым «Сооротуучу» деп которулат.
37 Ал љз жерин сатып, акчасын алып келип, элчилердин колуна тапшырды.
1 Сафира деген аялы бар Анания деген киши менчик жерин сатты.
2 Анан ал аялы менен макулдашып, сатылган мєлктєн акчасынан жашырып алып калып, калганын элчилердин колуна тапшырды.
3 Ошондо Петир ага: «Анания! Эмне єчєн шайтанга жєрљгєњдљн орун берип, Ыйык Рухту алдап, саткан мєлкєњдєн акчасынан жашырып алып калдыњ?
4 Сатканга чейин талаа љзєњдєкє эмес беле? Аны саткандан тєшкљн акчага љзєњ ээ эмес белењ? Эмне єчєн ушундай ишке бардыњ? Сен адамдарды эмес, Кудайды алдадыњ», – деди.
5 Анания бул сљздљрдє угары менен, жерге жыгылып жан берди. Ошондо бул окуяны уккандардын бардыгын коркунуч басты.
6 Жаш жигиттер орундарынан туруп, аны кљргљ коюуга даярдашты да, алып чыгып, кљргљ коюшту.
7 Болжол менен єч саат љткљндљн кийин, болуп љткљн окуя жљнєндљ эч нерсе билбестен, анын аялы да келди.
8 Петир андан: «Жерињерди ушунчага саттыњар беле?» – деп сурады. Ал: «Ооба, ушунчага сатканбыз», – деп жооп берди.
9 Ошондо Петир ага мындай деди: «Тењирдин Рухун сыноого кантип батындыњар? Кєйљљњдє кљргљ койгондор эшиктен кирип келе жатышат, азыр сени да алып кетишет».
10 Ошол замат аял анын бут алдына жыгылып жан берди. Жигиттер ичкери киргенде, анын љлєп калганын кљрєштє. Алар анын сљљгєн алып чыгып, кєйљљсєнєн жанына коюшту.
11 Ошондо бєт Жыйынды жана бул окуяны уккандардын бардыгын коркунуч басты.
12 Элчилер аркылуу эл арасында кљптљгљн кереметтер жана жышаандар кљрсљтєлєп жатты. Ишенгендердин бардыгы бир ой-тилек менен «Сулайман єйєнљ» чогулуп жєрєштє.
13 Бирок чоочун адамдардын бирљљ да аларга кошулууга дааган жок, эл болсо аларды дањктап жатты.
14 Эркектер да, аялдар да Тењирге ишенип, ишенгендердин саны уламдан-улам кљбљйєп жатты.
15 Петир љтєп бара жатканда, жок дегенде, кљлљкљсє тєшсєн дешип, оорулууларды тљшљнчє-орундары менен кљтљрєп чыгып, кљчљлљргљ жаткырып коюп жатышты.
16 Иерусалимдин тегерегиндеги шаарлардан да кљптљгљн адамдар оорулууларды жана жин оорулууларды алып келип жатышты; алардын бардыгы айыгып жатты.
17 Ошондо башкы ыйык кызмат кылуучу жана садукейлер тобундагылар кљрљ албастык кылып,
18 элчилерди кармап, мамлекеттик тєрмљгљ камап салышты.
19 Бирок Тењирдин периштеси тєн ичинде тєрмљнєн эшиктерин ачып, аларды сыртка алып чыкты да:
20 «Баргыла, ийбадатканага кирип, элге љмєр жљнєндљгє ушул сљздљрдєн баарын айткыла», – деди.
21 Алар бул сљздљрдє уккандан кийин, эртењ менен эрте ийбадатканага кирип, элди окута башташты. Ошол учурда башкы ыйык кызмат кылуучу жана анын жанында жєргљндљр келип, синедрионду жана Ысрайыл аксакалдарын чакырышты да, элчилерди алып келиш єчєн, тєрмљгљ кызматчыларды жиберишти.
22 Бирок кызматчылар барып, аларды тєрмљдљн таппай кайтып келишти да:
23 «Биз тєрмљнєн эшиктери абдан бекем бекитилгенин жана эшиктердин алдында сакчылар турганын кљрдєк, бирок ачып киргенибизде, ичинен эч кимди таппадык», – деп билдиришти.
24 Ийбадаткананын кєзљт башчысы жана башкы ыйык кызмат кылуучулар бул сљздљрдє угушканда: «Бул эмне деген шумдук?!» – деп, айран-тањ калышты.
25 Ошол учурда бирљљ келип, аларга: «Силер тєрмљгљ камап койгон кишилер ийбадатканада элди окутуп жатышат», – деп билдирди.
26 Ошондо кєзљт башчысы кызматчылары менен барып, аларды кєч колдонбой ээрчитип келди, анткени таш барањга алып коюшабы деп, элден коркту.
27 Аларды синедриондун алдына алып келди. Ошондо башкы ыйык кызмат кылуучу аларга мындай деди:
28 «Биз силерге бул ысым жљнєндљ окутпагыла деп, катуу тыюу салбадык беле? Силер болсо љзєњљрдєн окутууњарды бєт Иерусалимге жайылтып жибердињер. Ал Адамдын канын биздин мойнубузга коюуга ниеттенип жатасыњарбы?»
29 Ошондо Петир менен элчилер мындай деп жооп беришти: «Биринчи иретте адамдарга эмес, Кудайга баш ийєє керек.
30 Ата-бабаларыбыздын Кудайы силер жыгачка асып љлтєргљн Ыйсаны тирилтти.
31 Ысрайыл элин тобо кылдырып, кєнљљлљрєн кечирєє єчєн, Кудай Ал Башчыны жана Куткаруучуну жогору кљтљрєп, Љзєнєн оњ жагына отургузуп койду.
32 Ал жљнєндљ айтылгандын бардыгына биз да, Кудай Љзєнљ баш ийгендерге берген Ыйык Рух да кєбљ».
33 Алар муну укканда, аябай ачууланышып, элчилерди љлтєрєєнє ойлошту.
34 Ошондо бєт эл урматтаган мыйзам окутуучу, Гамалиел деген бир фарисей синедриондо ордунан туруп, элчилерди бир аз убакытка сыртка чыгарууну буйруду.
35 Анан аларга мындай деп кайрылды: «Ысрайыл эркектери! Бул адамдарга кандайдыр бир чара кљрљрдљн мурун жакшылап ойлонгула.
36 Анткени мындан бир аз мурун љзєн бир улуу адам катары кљрсљтєп, Теда деген неме чыкты. Аны тљрт жєзгљ жакын адам ээрчиди. Бирок ал љлтєрєлдє, аны ээрчигендер да чачырап жок болушту.
37 Андан кийин эл каттоонун убагында Галилеядан Жєйєт деген неме чыгып, кљп элди ээрчитти. Бирок ал да љлдє, аны ээрчигендер да чачырап кетишти.
38 Ошондуктан азыр силерге айтарым: бул адамдарга тийбегиле, буларды љз жайына койгула. Эгерде бул адамдык иш-аракет болсо, анда ал бузулат.
39 Эгерде Кудайдан болсо, анда силер аны токтото албайсыњар. Кудайга каршы чыгуучулардан болуп калуудан сак болгула». Алар анын айтканына кљнєштє.
40 Элчилерди чакыртып сабатышты да, Ыйсанын ысымы жљнєндљ жарыялоого тыюу салышты. Анан аларды бошотуп жиберишти.
41 Алар болсо Тењир Ыйса єчєн кордук кљрєєгљ татыктуу болушканына кубана синедриондон чыгып кетишти.
42 Ошондон кийин алар кєн сайын ийбадатканада жана єйлљрдљ адамдарды окутуп, Ыйса Машайак жљнєндљгє Жакшы Кабарды таратууну токтотушкан жок.
1 Ошол кєндљрє, шакирттер кљбљйљ баштаганда, бутпарас љлкљлљрдљ жашаган, эллинисттерде эврейлерге каршы нааразычылык пайда болду, анткени кєнємдєк тамак-аш бљлєнєп берилгенде, алардын жесирлери эске алынбай калып жаткан эле.
2 Ошондо он эки элчи бардык шакирттерди чогултуп алып, мындай дешти: «Кудайдын сљзєн таратуу ишин таштап коюп, тамак бљлєштєрєп жєргљнєбєз жакшы эмес.
3 Ошондуктан, бир туугандар, элдин ишенимине ээ болгон, Ыйык Рухка толгон жана акылдуу жети адамды арањардан тандагыла. Бул кызматты ошолорго тапшыралы.
4 Биз болсо дайыма сыйынууну жана Кудай сљзєн айтып кызмат кылууну уланта берели».
5 Бул сунуш бєт Жыйынга жакты. Ошентип, алар ишеними бекем, Ыйык Рухка толгон Степан деген адамды, ошондой эле Филипти, Прохорду, Никанорду, Тимонду, Парменди жана антийохеялык прозелит Николайды тандашты да,
6 элчилердин алдына алып келишти. Элчилер сыйынып, алардын єстєнљ колдорун коюшту.
7 Кудайдын сљзє кењири жайылып, Иерусалимде шакирттердин саны абдан кљбљйєп жатты. Ыйык кызмат кылуучулардын ичинен да кљптљрє Ыйсага ишенип калышты.
8 Ишеними бекем, кєчкљ толгон Степан эл арасында улуу кереметтерди жана жышаандарды кљрсљтєп жєрдє.
9 Либертиндердин, киренеялыктардын, александриялыктардын синагогасы деп аталган синагоганын кээ бир мєчљлљрє, киликиялыктардын жана асиялыктардын кээ бирљљлљрє Степанга каршы чыгып, аны менен талашып-тартышышты.
10 Бирок анын акылмандык менен, Рухтун кєчє менен сєйлљгљн сљзєнљ каршы тура алышкан жок.
11 Ошондо алар кээ бир адамдарга: «“Биз анын Мусага каршы сєйлљгљнєн, Кудайга акарат келтиргенин уктук” деп айткыла», – деп єйрљтєп коюшту.
12 Алар элди, аксакалдарды жана мыйзам окутуучуларды тукурушту да, Степанды кармап, синедрионго алып келишти.
13 Анан жалган жалаа жабуучуларды алдыга чыгарышты. Алар: «Бул адам ушул ыйык жайга жана мыйзамга каршы сєйлљгљнєн токтотпой жатат.
14 Анткени биз анын: “Назареттик Ыйса бул жайды талкалап, Мусанын бизге калтырган салттарын љзгљртљт”, – деп айтканын уктук», – деп айтышты.
15 Ошондо синедриондо отургандардын бардыгы Степанды тигиле карап калышты, анын жєзє периштенин жєзєндљй жаркырап турган эле.
1 Ошондо башкы ыйык кызмат кылуучу Степандан: «Ушул чынбы?» – деп сурады.
2 Степан мындай деп жооп берди: «Агайын-туугандар жана аталар! Сљзємљ кулак салгылачы. Атабыз Ыбрайым Месопотамияда жашап турганында, Харанга кљчєп кете элегинде, ага дањктуу Кудай келип:
3 “Љз жерињден, тууган-уругуњдан, атањдын єйєнљн чыгып, Мен кљрсљтљ турган жерге баргын”, – деди.
4 Ошондо ал Каздим жеринен чыгып, Харанга келип отурукташты. Атасы љлгљндљн кийин, Кудай аны ал жактан азыр силер жашап жаткан ушул жерге кљчєрдє.
5 Ал жерден Ыбрайымга бир карыш жер да мурас кылып берген эмес, бирок ал балалуу боло элек болсо да, Кудай ал жерди ага жана анын кийинки тукумуна энчилеп берєєнє убада кылды.
6 Кудай ага: “Сенин тукумуњ жат жерде келгин эл болот, аларды кулга айландырып, тљрт жєз жыл кысымга алышат.
7 Бирок аларды кулга айландырган элди Мен Љзєм жазалайм, ошондон кийин алар ал жерден чыгып, ушул жерде Мага кызмат кылышат”, – деди.
8 Кудай аны менен келишим тєзєп, келишимдин белгиси катары ага сєннљткљ отургузуу парызын берди. Ыбрайым Ыскак деген уулдуу болуп, аны сегизинчи кєнє сєннљткљ отургузду. Ыскактан Жакып тљрљлдє, Жакыптан Ысрайыл элинин он эки уруусунун тєпкє аталары тљрљлдє.
9 Алар кљрљ албастык кылып, Жусупту Мисир жерине кулчулукка сатып жиберишти, бирок Кудай аны менен болду.
10 Аны бардык кыйынчылыктарынан куткарып, ага акылмандык берип, Мисир падышасы фараондон ырайым таптырды. Фараон аны бєт Мисирге жана љзєнєн падыша сарайына башчы кылып койду.
11 Мисир жана Канаан жеринде ачарчылык болуп, элди чоњ кайгы басты. Аталарыбыз нансыз калышты.
12 Бирок Жакып Мисирде эгин бар экендигин угуп, аталарыбызды ошол жакка жиберди. Бул алардын Мисирге биринчи жолку баруусу эле.
13 Алар Мисирге экинчи жолу барышканда, Жусуп бир туугандарына: “Мен силердин бир тууганыњармын”, – деп, ачык айтты. Ошентип, Жусуптун тууган-уругун фараон таанып калды.
14 Жусуп киши жиберип, атасы Жакыпты жана бєт тууган-уругун – жетимиш беш адамды чакыртып алды.
15 Ошентип, Жакып Мисирге кљчєп барды. Жакып да, аталарыбыз да ошол жерде кљз жумушту.
16 Алардын сљљгє Шекем жериндеги мєрзљгљ коюлду. Ыбрайым ал мєрзљнє Шекемдеги Хамор уулдарынан кємєшкљ сатып алган эле.
17 Кудайдын Ыбрайымга берген убадасынын аткарыла турган убагы жакындай берди. Элибиз да Мисир жеринде кљбљйєп жатты.
18 Кийин Жусуп жљнєндљ билбеген башка падыша тактыга келди.
19 Ошол падыша биздин элибизге каршы ар кандай айла-амалдарды колдонуп, кысым кљрсљттє. Элибиз кљбљйбљш єчєн, жањы тљрљлгљн балдарды сууга таштоого мажбурлады.
20 Ошол убакта Муса тљрљлдє, ал Кудайдын алдында абдан сєйкємдєє эле. Аны єч ай љз ата-энеси бакты.
21 Ал эми сууга ташталгандан кийин, аны фараондун кызы багып алып, љз уулундай тарбиялап љстєрдє.
22 Муса Мисирде ар тараптуу билим алып, сљзє љтємдєє, ишке жљндљмдєє адам болду.
23 Ал кырк жашында љзєнєн бир туугандары – ысрайылдыктарды кљрєп келєєнє чечти.
24 Барганда, алардын бирин бир мисирлик кордоп жатканын кљрєп, болуша кетти. Мисирликти љлтєрєп, кордук кљргљн ысрайылдык єчєн љч алды.
25 “Кудай мен аркылуу куткарарын бир туугандарым тєшєнљт”, – деп ойлоду ал. Бирок алар тєшєнєшкљн жок.
26 Эртеси кєнє Муса эки ысрайылдыктын бири-бири менен урушуп жатканын кљрєп, алардын жанына келди да, аларды элдештиргенге аракет кылып: “Силер бир туугансыњар да! Эмнеге бири-бирињер менен урушуп жатасыњар?” – деди.
27 Бирок љз жакынына кордук кљрсљтєп жаткан адам Мусаны тєртєп жиберип, мындай деди: “Ким сени бизге башчы кылып, соттоочу кылып койду эле?
28 Кечээ мисирликти љлтєрдєњ эле, бєгєн мени љлтєргєњ келип турабы?”
29 Бул сљздљрдє укканда, Муса Мисирден качып чыкты. Ал Мидиан жеринде келгин катары жашап турду. Ал жерде ал эки уулдуу болду.
30 Кырк жыл љткљндљн кийин, Синай тоосунан алыс эмес жердеги чљлдљ кєйєп жаткан тикендєє бадалдын жалынынан ага Тењирдин периштеси кљрєндє.
31 Муса бул кљрєнєштє кљрєп, тањ калды. Жакшылап караш єчєн, бадалга жакын барганда, ага Тењирдин єнє угулду:
32 “Мен сенин ата-бабаларыњдын Кудайымын, Ыбрайымдын, Ыскактын жана Жакыптын Кудайымын”. Муса калтырап коркуп, жакшылап караганга даай алган жок.
33 Ошондо Тењир ага мындай деди: “Бут кийимињди чеч, анткени сен турган жер – ыйык жер.
34 Мен Мисирдеги элимдин тартып жаткан азабын кљрєп, онтогон єнєн угуп, аларды куткарыш єчєн, асмандан тєшєп келдим. Ошондуктан баргын, Мен сени Мисирге жиберемин”.
35 “Ким сени бизге башчы жана соттоочу кылып койду?” деген сљз менен четке кагылган ошол Мусаны Кудай тикендєє бадал ичинде кљрєнгљн периште аркылуу башчы кылып, куткаруучу кылып жиберди.
36 Ошол Муса Мисир жеринде, Кызыл дењизде жана кырк жыл бою чљлдљ кереметтерди жана ажайыптарды кљрсљтєп, аларды Мисирден алып чыкты.
37 Ошол Муса Ысрайыл уулдарына: “Кудай љзєњљрдєн бир туугандарыњардын ичинен мен сыяктуу бир Пайгамбарды чыгарат. Ошону уккула”, – деген.
38 Синай тоосунда љзєнљ сєйлљгљн периштенин сљздљрєн чљлдљ чогулган ата-бабаларыбызга айтып берген Муса ошол. Ал бизге айтып бериш єчєн, Кудайдан тирєє сљздљрдє кабыл алган.
39 Аталарыбыз ага баш ийєєнє каалашкан жок, тескерисинче, аны четке кагышты, жєрљктљрєн Мисирге буруп,
40 Арунга: “Бизди Мисир жеринен алып чыккан Муса деген неменин эмне болгондугун билбейбиз, ошондуктан бизди баштап жєрљ турган кудайларды жасап бер”, – дешти.
41 Ошентип, алар ошол кєндљрє алтындан музоо жасап, ошол жасалма кудайга курмандык чалып, љз колдору менен жасалган ишке кубанышты.
42 Ошондо Кудай алардан жєзєн буруп, асман кошуундарына табынган аларды жайына койду. Бул тууралуу “Пайгамбарлар” китебинде мындай деп жазылган: “Ысрайыл эли! Кырк жыл ичинде чљлдљ курмандыкка чалган малыњарды жана курмандыктарыњарды Мага арнадыњар беле?
43 Силер љзєњљр менен кошо Молох кудайыњардын чатырын жана Райпан деген жылдыз кудайыњарды алып жєрдєњљр. Силер ал буркандарды табынуу єчєн жасагансыњар, ошондуктан Мен силерди Бабылдан да ары кљчєрєп жиберем”.
44 Чљлдљ аталарыбыздын кєбљлєк чатыры бар эле. Муса ал чатырды Кудай буйругандай кылып, кљргљн єлгєсє боюнча жасаган болчу.
45 Љздљрєнєн ата-бабаларынан љткљрєп алган ал чатырды биздин ата-бабаларыбыз Жашыянын жетекчилиги менен кљтљрєп алып, ата-бабаларыбыздын алдынан Кудай Љзє кууп чыккан элдердин жерине алып киришчє. Дљљт падышанын убагына чейин ушундай болгон.
46 Кудайдын алдында ырайым тапкан Дљљт Жакыптын Кудайына арнап єй куруу єчєн, Анын Љзєнљн уруксат сураган.
47 Єйдє болсо Сулайман курду.
48 Бирок Бардыгынан Жогорку адамдын колу менен курулган ийбадатканаларда жашабайт. Кудай Љзє бир пайгамбар аркылуу мындай деп айткан:
49 “Асман Менин тагым, жер – буттарымды койгон орун. Силер Мага кандай єй тургузасыњар? Менин эс ала турган ордум кайсы жер?
50 Булардын баары Менин колум менен жаратылган эмеспи?” – дейт Тењир.
51 Тоњ моюндар! Жєрљктљрє менен кулактары сєннљт кылынбаган адамдар! Ата-бабаларыњарга окшоп, силер дайыма Ыйык Рухка каршы чыгасыњар.
52 Силердин ата-бабаларыњар куугунтуктабаган бир да пайгамбар болгон эмес. Ата-бабаларыњар Адилеттєєнєн келерин алдын ала жарыялагандарды љлтєрєшкљн, силер болсо чыккынчылык кылып, Аны љлтєрєп салдыњар.
53 Периштелер аркылуу берилген мыйзамды кабыл алгандар да, аны аткарбагандар да силерсињер».
54 Бул сљздљрдє укканда, алар ага кыжырданып, тиштерин кычыратышты.
55 Ыйык Рухка толгон Степан болсо асманга кљз жиберип, Кудайдын дањкын жана Кудайдын оњ жагында турган Ыйсаны кљрдє.
56 Ошондо ал: «Ачылган асманды жана Кудайдын оњ жагында турган Адам Уулун кљрєп жатам», – деди.
57 Бирок алар кулактарын жаап алып, катуу кыйкырып, аны кљздљй жапырт умтулушту.
58 Алар аны шаардын сыртына алып чыгып, таш барањга ала башташты. Кєбљлљр болсо љз кийимдерин Шабыл деген бир жаш жигиттин жанына коюп коюшту.
59 Алар таш менен уруп жатышканда, Степан: «Тењир Ыйса! Менин рухумду алчы», – деп сыйынды.
60 Анан чљгљлљп, катуу єн менен: «Тењир! Бул кєнљљнє алардын кєнљљсє катары эсептебе», – деди. Ушинтип айткандан кийин, ал жан берди.
1 Шабыл болсо Степанды љлтєргљндљр тарапта эле. Ошол кєндљрдљ Иерусалимдеги Жыйынды катуу куугунтукташты. Ошондо элчилерден башкасынын бардыгы Жєйєт менен Самариянын ар кайсы жерине чачырап кетишти.
2 Степандын сљљгєн болсо Кудайдан корккон такыбаа адамдар кљргљ коюп, ал єчєн катуу аза кєтєштє.
3 Ал эми Шабыл єйдљн-єйгљ кирип, эркек болобу, аял болобу, бардыгын сєйрљп чыгып, тєрмљгљ камап, Жыйынды жок кылууга аракет кылып жатты.
4 Чачырап кеткендер болсо эл аралап, Кудайдын сљзєн таратып жєрєштє.
5 Филип Самария шаарына келип, анын тургундарына Машайак тууралуу Жакшы Кабар таратты.
6 Филип жасаган кереметтерди уккан-кљргљн элдин бардыгы анын сљзєнљ чын дилден кулак салышты.
7 Анткени жин оорулуу кљптљгљн адамдардын ичинен жиндер катуу кыйкырык менен чыгып, кљптљгљн шал оорулуулар менен аксактар айыгып жатышкан эле.
8 Ошентип, бул шаар чоњ кубанычка бљлљндє.
9 Ушул шаарда буга чейин сыйкырчылык кылып, Самария элин тањ калтырган, љзєн бир улуу адам кылып кљрсљткљн Шымон деген бир киши бар эле.
10 «Бул кишиде Кудайдын улуу кудурети бар», – деп, элдин бардыгы, кичинесинен чоњуна чейин, ага кулак салышчу.
11 Алардын ага кулак салуусунун себеби – ал кљп убактан бери љзєнєн сыйкырчылыгы менен аларды тањ калтырып жєргљн.
12 Бирок Кудайдын Падышачылыгы жана Ыйса Машайактын ысымы жљнєндљгє Жакшы Кабарды жарыялаган Филипке ишенип калган эркектер да, аялдар да сууга чљмєлдєрєлєп жатышты.
13 Шымон да Ыйсага ишенип, сууга чљмєлдєрєлдє. Ал Филиптин жанынан чыкпай, жасалып жаткан улуу кереметтер менен ажайыптарды кљрєп, тањ калып жатты.
14 Иерусалимде калган элчилер самариялыктардын Кудай сљзєн кабыл алганын угушканда, аларга Петир менен Жаканды жиберишти.
15 Экљљ келишти да, аларга Ыйык Рух берєєсєн сурап, Кудайга сыйынышты.
16 Анткени алардын эч кимисине Ыйык Рух тєшљ элек болчу, болгону, алар Тењир Ыйсанын ысымынын урматына сууга чљмєлдєрєлєшкљн эле.
17 Эки элчи самариялыктардын єстєнљ колдорун коюшканда, алардын єстєнљ Ыйык Рух тєштє.
18 Элчилердин кол коюусу аркылуу Ыйык Рух берилерин кљргљндљ, Шымон аларга акча алып келип:
19 «Мага да ушул бийликти бергилечи, мен кимдин єстєнљ колумду койсом, анын єстєнљ Ыйык Рух тєшсєн», – деди.
20 Бирок Петир ага мындай деди: «Кємєшєњ менен кошо жок бол, анткени сен Кудайдын белегин акчага сатып алууну ойлодуњ.
21 Бул иште сенин тиешењ да, єлєшєњ да жок, анткени сенин жєрљгєњ Кудайдын алдында таза эмес.
22 Ошондуктан бул кєнљљњ єчєн Тењирден кечирим сурап сыйын, балким, Ал жєрљгєњдљгє жаман оюњду кечирер.
23 Анткени мен сенин кљрљ албастык кылып жатканыњды жана кєнљљнєн кишенинде экендигињди кљрєп турам».
24 Ошондо Шымон: «Айткандарыњардын эч бири башыма тєшпљш єчєн, мен єчєн Тењирге сыйынгылачы», – деди.
25 Алар болсо Ыйса жљнєндљ кєбљлљндєрєп, Тењирдин сљзєн жарыя кылышкандан кийин, Самариянын бир нече айылында Жакшы Кабар таратып, Иерусалимге кайтып келишти.
26 Тењирдин периштеси Филипке мындай деди: «Тур, тєштєккљ, Иерусалимден Азаны карай кеткен ээн жолго бар».
27 Ал туруп, ошол жакка жљнљдє. Кудайга табынуу єчєн Иерусалимге келген эфиопиялык бир адам єйєнљ кайтып бара жаткан эле. Бул эбнух, эфиопиялыктардын аял падышасы Кандакиянын жогорку даражалуу тљрљсє, анын казына иштерин башкаруучуларынын башчысы болчу.
28 Ал адам љзєнєн арабасында Ышайа пайгамбардын китебин окуп бара жаткан.
29 Рух Филипке мындай деди: «Жакын барып, бул арабага катарлаш бас».
30 Филип жакын барды да, анын Ышайа пайгамбардын китебин окуп жаткандыгын угуп, андан: «Окуганыњды тєшєнєп жатасыњбы?» – деп сурады.
31 «Мага бирљљ тєшєндєрєп бербесе, кантип тєшєнмљк элем?» – деди ал. Анан ал Филиптен арабага тєшєп, љзєнєн жанына отуруусун љтєндє.
32 Ал Ыйык Жазуудан бул жерди окуган эле: «Ал союлуш єчєн жетеленип келген козу сыяктуу, кыркмачынын алдында єнсєз жаткан кой сыяктуу ооз ачпайт.
33 Ал кемсинтилип, адилет соттолуу укугунан ажыратылды. Бирок Анын тегин ким айтып бере алат? Анткени Анын жер єстєндљгє љмєрє бєтљт».
34 Эбнух Филиптен: «Љтєнљм, айтчы, пайгамбар ким жљнєндљ айтып жатат? Љзє жљнєндљбє же башка бирљљ жљнєндљбє?» – деп сурады.
35 Ошондо Филип сљзєн баштады. Ал Ыйык Жазуунун ушул жеринен баштап, Ыйса жљнєндљгє Жакшы Кабарды айтып берди.
36 Алар жолдо бара жатып, бир сууга келишти. Ошондо эбнух: «Мына суу! Менин сууга чљмєлдєрєлєємљ кандай тоскоолдук бар?» – деди.
37 Филип болсо ага: «Эгерде бєт жєрљгєњдљн ишенсењ, анда чљмєлдєрєлсљњ болот», – деди. «Ыйса Машайак Кудайдын Уулу экендигине ишенем», – деди ал.
38 Анан ал арабаны токтотууга буйрук берди. Ошентип, Филип менен эбнух сууга киришти. Филип аны сууга чљмєлдєрдє.
39 Алар суудан чыгышканда, эбнухтун єстєнљ Ыйык Рух тєштє. Филипти болсо Тењирдин периштеси алып кетти. Ошондон кийин эбнух аны кљргљн жок. Ал кубанган бойдон љз жолун улантып кете берди.
40 Филип болсо Азотто болуп калды. Кейсареяга жеткенче, бардык шаарларды аралап, Жакшы Кабар таратып жєрєп отурду.
1 Шабыл болсо мурункусундай эле Тењирдин шакирттерин коркутууну жана љлтєрєєнє каалап, башкы ыйык кызмат кылуучуга барды.
2 Бул окутууну жолдогондордун кимисин тапса, ал эркек болобу, аял болобу, аны байлап, Иерусалимге алып келиш єчєн, Шабыл андан Дамасктагы синагогаларга кат жазып берєєсєн љтєндє.
3 Ошентип, ал жолго чыгып, Дамаскка жакындап калганда, кєтєлбљгљн жерден ага асмандан бир жарык тєштє.
4 Ал жерге жыгылды. Ошондо ал «Шабыл, Шабыл! Эмне єчєн Мени кубалап жатасыњ?» деген єндє укту.
5 «Сен кимсињ, Тењир?» – деп сурады Шабыл. Тењир ага: «Сен кубалап жаткан Ыйсамын, – деп жооп берди. – Учтуу таякка каршы тура албайсыњ».
6 Ал коркконунан титиреп, мындай деди: «Тењир! Мага эмне кылууну буюрасыњ?» Тењир ага: «Тургун да, шаарга баргын, ошондо сага эмне кылышыњ керек экендиги айтылат», – деди.
7 Аны менен бирге бара жаткан адамдар єндє угуп, бирок эч кимди кљрбљй, селдейип туруп калышты.
8 Ордунан турган Шабыл кљздљрє ачык болгонуна карабастан, эч кимди кљргљн жок. Аны колунан жетелеп, Дамаскка алып келишти.
9 Анын кљзє єч кєн кљргљн жок, ал тамак да жеген жок.
10 Дамаскта Анания деген бир шакирт бар эле. Тењир кљрєнєш аркылуу ага: «Анания!» – деп кайрылды. Ал болсо: «Мен угуп жатам, Тењирим», – деп жооп берди.
11 Ошондо Тењир ага мындай деди: «Тур, “Тєз кљчљсє” деп аталган кљчљгљ барып, Жєйєт деген кишинин єйєнљн Шабыл деген тарстык кишини сура. Ал азыр сыйынып жатат.
12 Ал мындай кљрєнєш кљрдє: кљрєнєштљ анын жанына Анания деген адам келип, анын кљздљрє кайрадан кљрєш єчєн, єстєнљ колдорун койду».
13 Анания болсо Тењирге мындай деди: «Тењир! Мен анын Иерусалимде Сенин ыйыктарыња канчалык жамандык кылгандыгын кљп кишиден уккам.
14 Бул жерде да ыйык кызмат кылуучулардан Сенин ысымыњды чакыргандардын бардыгын байлатууга уруксат алган».
15 Бирок Тењир ага: «Баргын, анткени ал Менин тандалган идишим. Ал Мен жљнєндљ элдердин, падышалардын жана Ысрайыл элинин алдында жарыялайт.
16 Менин ысымым єчєн канчалык азап чегєєсє керек экендигин Мен ага кљргљзљмєн», – деди.
17 Анания барып, ошол єйгљ кирди да, Шабылдын єстєнљ колдорун коюп, мындай деди: «Бир тууганым Шабыл! Келе жаткан жолуњда љзєњљ кљрєнгљн Тењир Ыйса, кљздљрєњ кайрадан кљрєшє єчєн, Ыйык Рухка толушуњ єчєн, мени сага жиберди».
18 Ошол замат анын кљзєнљн чел тєшєп калгандай болду. Анын кљздљрє ачылып, кљрљ баштады. Ошондо ал ордунан туруп, сууга чљмєлдєрєлдє.
19 Анан тамак жеп, кубаттанды. Шабыл бир нече кєн Дамасктагы шакирттер менен болду.
20 Кљп љтпљй эле, ал синагогаларда Ыйсанын Кудай Уулу экенин жарыялай баштады.
21 Анын сљзєн уккандардын бардыгы: «Иерусалимде ушул ысымды чакыргандарды куугунтуктаган ушул киши эмес беле? Бул жерге да аларды байлап, башкы ыйык кызмат кылуучуларга алып барыш єчєн келбеди беле?» – деп тањ калышты.
22 Барган сайын ишеними бекемделген Шабыл болсо Ыйсаны Машайак деп далилдеп, Дамаскта жашаган жєйєттљрдєн баштарын мањ кылды.
23 Бир нече кєн љткљндљн кийин, жєйєттљр аны љлтєрєєгљ чечим чыгарышты.
24 Бирок алардын бул жаман ою Шабылга маалым болду. Алар аны љлтєрєш єчєн, кєндєр-тєндєр шаар дарбазаларынын алдында кєтєп турушту.
25 Шакирттер болсо тєн ичинде аны чабырага салып, дубалдын боору менен тљмљн тєшєрєп жиберишти.
26 Шабыл Иерусалимге келип, ал жердеги шакирттерге кошулууга аракеттенди. Бирок алардын бардыгы анын Ыйсанын шакирти болгонуна ишенбей, андан коркушту.
27 Барнаба болсо аны элчилерге ээрчитип барды да, аларга анын жолдо Тењирди кљргљнєн, Тењирдин ага эмне деп айтканын жана Дамаскта Ыйсанын ысымы жљнєндљ кайраттуулук менен Жакшы Кабар таратканын айтып берди.
28 Ошондон кийин Шабыл Тењир Ыйсанын ысымы жљнєндљ кайраттуулук менен Жакшы Кабар таратып, Иерусалимде алар менен чогуу жєрдє.
29 Эллинисттер менен да сєйлљшєп, талашып-тартышты. Алар болсо аны љлтєрєєгљ аракет кылышты.
30 Бул жљнєндљ уккан бир туугандар аны Кейсареяга алып келип, андан ары Тарска жљнљтєп жиберишти.
31 Ал эми бєт Жєйєт аймагындагы, Галилеядагы жана Самария шаарындагы Жыйындар тынч кєндљрдє љткљрєп, рухий жактан љсєп жатышты. Тењирден коркуу менен жашап жаткан алар Ыйык Рухтун жардамы менен кљбљйєп жатышты.
32 Петир баарын кыдырып жєрєп, Лидда шаарында жашаган ыйыктарга да келди.
33 Ал жерден ал сегиз жылдан бери шал оорусу менен тљшљктљ жаткан Айней деген адамды кљрдє.
34 Петир ага: «Айней! Сени Ыйса Машайак айыктырып жатат. Тљшљгєњдљн тургун», – деди. Ал ошол замат ордунан турду.
35 Лиддада жана Шарондо жашагандардын бардыгы аны кљрєп, Тењирге кайрылышты.
36 Жапа шаарында Табита деген шакирт аял бар эле. Бул ысым «жейрен» деп которулат. Ал кљптљгљн жакшы иштерди кылчу, жакырларга кљп жардам берчє.
37 Ошол кєндљрдљ ал ооруп љлєп калды. Анын сљљгєн жууп, жогорку бљлмљгљ жаткырып коюшту.
38 Лидда шаары Жапа шаарына жакын болгондуктан, шакирттер Петирдин Лиддада экендигин угуп, «Бизге тезинен кел» деген љтєнєч менен ага эки кишини жиберишти.
39 Петир алар менен жолго чыкты. Ал келгенде, аны жогорку бљлмљгљ киргизишти. Жесир аялдардын баары ыйлап, Петирге келишти да, ага Табитанын тирєє кезинде тиккен кљйнљктљрє менен кийимдерин кљрсљтєштє.
40 Петир алардын бардыгын сыртка чыгарып жиберип, тизе бєгєп сыйынды, анан маркумга бурулуп: «Табита, ордуњдан тур!» – деди. Ошондо Табита кљздљрєн ачты. Петирди кљрєп, љйдљ болуп отурду.
41 Петир колун сунуп, аны тургузду да, ыйыктар менен жесирлерди чакырып, аларга љлєп кайра тирилген аны кљрсљттє.
42 Бул окуя бєт Жапага белгилєє болду. Ошондо кљптљгљн адамдар Тењирге ишенип калышты.
43 Петир бир нече кєн Жапада, Шымон деген булгаарычыныкында болду.
1 Кейсареяда «Италиялык аскер тобу» деп аталган аскер тобунун Корнелий деген жєз башысы бар эле.
2 Ал бєт єй-бєлљсє менен Кудайдан коркуп жашаган, элге кљп жакшылык кылган, дайыма Кудайга сыйынган такыбаа адам эле.
3 Бир кєнє кєндєзгє тогузунчу саат чамасында ал кљрєнєш кљрдє. Кљрєнєштљ ага Кудайдын бир периштеси ачык кљрєндє. Ал периште анын єйєнљ кирип, ага мындай деди: «Корнелий!»
4 Ал болсо аны кљргљндљ, коркуп кетип: «Эмне дейсињ, Тењирим?» – деди. Периште ага: «Кудай сенин сыйынууларыњды жана жакырларга кылган жакшылыктарыњды эсине алды.
5 Жапага кишилерди жиберип, Петир деген да ысым коюлган Шымонду чакырт.
6 Ал дењиздин жээгинде жашаган Шымон деген булгаарычыныкында конокто. Ал сага љзєњдє жана бєт єй-бєлљњдє куткара турган сљздљрдє айтып берет», – деди.
7 Периште алыстап кеткенден кийин, Корнелий љзєнєн кызматчыларынын арасынан эки кызматчыны жана љзєнєн жанында жєргљн бир такыбаа аскерди чакырып,
8 аларга баарын айтып берди да, аларды Жапага жиберди.
9 Эртеси кєнє алар жол жєрєп отуруп, шаарга жакындап калышканда, алтынчы саат чамасында Петир сыйыныш єчєн, єйдєн єстєнљ чыкты.
10 Ошондо ал ачка болуп, тамак жегиси келди. Тамак даярдалып жаткан убакта ал кљрєнєш кљрдє.
11 Ошол учурда ал ачылган асманды жана љзєн кљздљй тєшєп келе жаткан бир идишти кљрдє. Ал тљрт бурчу байланган дасторкон сыяктуу эле.
12 Анын ичинде жер єстєндљгє тљрт аяктуу ар тєрлєє жаныбарлар, сойлоп жєрєєчєлљр, канаттуу куштар бар эле.
13 Ошол жерден ага мындай сљз айтылды: «Петир, ордуњан туруп, буларды союп же».
14 Бирок Петир мындай деди: «Жок, Тењир! Мен эч качан арам же таза эмес нерсе жеген эмесмин».
15 Ошондо ага экинчи жолу мындай єн угулду: «Кудай тазалаган нерсени сен таза эмес деп эсептебе».
16 Бул єч жолу болду, ошондон кийин идиш кайрадан асманга кљтљрєлєп кетти.
17 Петир кљргљн кљрєнєшєнєн эмнени билдирерин тєшєнљ албай турганда, Корнелий жиберген адамдар Шымондун єйєн сурап, дарбаза алдына токтошту.
18 Алар: «Петир деген да ысым коюлган Шымон ушул жерде коноктобу?» – деп, кыйкырып сурашты.
19 Ошол убакта, Петир кљрєнєш жљнєндљ ойлонуп жатканда, Рух ага мындай деди: «Сени єч киши издеп жєрљт.
20 Тур, тљмљн тєшєп, эч шектенбестен, алар менен жљнљ, анткени аларды Мен жибердим».
21 Ошондо Петир єйдєн єстєнљн тєшєп, Корнелий жиберген адамдардын жанына келип: «Силер издеген адам менмин. Кандай иш менен келдињер?» – деп сурады.
22 Алар болсо мындай деп жооп беришти: «Бєт жєйєт эли тарабынан жакшы кєбљлљндєрєєгљ ээ болгон, жакшылыкты кљп кылган жана Кудайдан корккон жєз башы Корнелий бир ыйык периштеден “Петирди єйєњљ чакырып, анын сљздљрєн ук” деген буйрук алды».
23 Ошондо Петир аларды єйгљ киргизип коноктоду. Эртеси эртењ менен туруп, алар менен жолго чыкты. Жападагы бир туугандардын кээ бирљљлљрє да алар менен бирге жљнљштє.
24 Бир кєндљн кийин алар Кейсареяга келишти. Корнелий болсо љзєнєн туугандарын, жакын досторун чакыртып алып, аларды кєтєп жаткан эле.
25 Петир єйгљ киргенде, Корнелий аны кабыл алды да, анын бутуна жыгылып, ага таазим кылды.
26 Петир болсо: «Тур, мен сага окшогон эле адаммын», – деп, аны тургузду.
27 Анан аны менен сєйлљшєп, бљлмљгљ кирди. Бљлмљдљ кљп адам чогулганын кљрєп, аларга мындай деди:
28 «Башка улуттун адамы менен мамилелешєє же аныкына баруу жєйєттљргљ тыюу салынганын билесињер. Бирок Кудай мага эч бир адамды арам же таза эмес деп эсептебљљм керектигин ачып берди.
29 Ошондуктан мен силердин чакырыгыњарга каршы болбостон келдим. Эми силерден сурайын, мени эмне себептен чакырттыњар эле?»
30 Ошондо Корнелий мындай деп жооп берди: «Мындан тљрт кєн мурун, ушул убакытта орозо кармап, тогузунчу саатта љзємдєн єйємдљ сыйынып отургам. Ошол маалда жаркыраган кийим кийген бир адам бет алдыма келип турду да:
31 “Корнелий! Кудай сенин сыйынууњду укту, жакырларга кылган жакшылыктарыњды эсине алды.
32 Жапага киши жиберип, Петир деген да ысым коюлган Шымонду чакырт. Ал дењиз жээгинде жашаган булгаарычы Шымондун єйєндљ конокто”, – деди.
33 Ошол эле замат мен сага кишилерди жибердим, сенин келгенињ жакшы болду. Азыр биз, бардыгыбыз, Кудай сага эмнени буйруса, ошонун бардыгын угуу єчєн, Кудайдын алдында турабыз».
34 Ошондо Петир сљзєн мындай деп баштады: «Кудайда бет карамалык жок экенине,
35 ар бир элден Кудайдан корккон жана адилеттик боюнча иш кылган адам Ага жагарына чыны менен ынанып турам.
36 Ал Ысрайыл элине Ыйса Машайак аркылуу тынчтык жљнєндљ жар салып, Жакшы Кабар жиберди. Ал – бардык элдердин Тењири.
37 Жакан жар салган чљмєлдєрєєдљн кийин, Галилеядан баштап, бєт Жєйєт аймагында эмнелер болгондугун, башкача айтканда,
38 Кудай назареттик Ыйсаны Ыйык Рухка жана кєчкљ кандайча толтурганын, Ошол Ыйса эл аралап, жакшы иштерди жасап, шайтандын бийлиги астында кыйналып жєргљндљрдєн бардыгын айыктырганын билесињер. Анткени Кудай Аны менен болчу.
39 Анын Жєйєт жеринде жана Иерусалимде кылган бардык иштерине, Аны акырында айкаш жыгачка кадап љлтєрєшкљнєнљ биз кєбљбєз.
40 Аны Кудай єчєнчє кєнє тирилтип,
41 элдин баарына эмес, Кудай тарабынан алдын ала тандалган кєбљлљргљ – Ал љлєп, кайра тирилгенден кийин, Аны менен бирге тамак ичкен бизге кљрсљттє.
42 Тирєєлљрдє жана љлгљндљрдє соттой турган, Љзє тарабынан дайындалган Сот Ошол экенин жарыялоону жана кєбљлљндєрєєнє Кудай бизге буйруду.
43 “Ага ишенген ар бир адамдын кєнљљлљрє Ал аркылуу кечирилет”, – деп, бардык пайгамбарлар Ал жљнєндљ кєбљлљндєрєп келишкен».
44 Петир ушул сљздљрдє айтып жатканда, сљздє угуп отургандардын бардыгынын єстєнљ Ыйык Рух тєштє.
45 Ошондо Петир менен келген, Ыйсага ишенген жєйєттљр Ыйык Рухтун бутпарастардын єстєнљ да тљгєлгљнєнљ абдан тањ калышты.
46 Анткени алардын ар кандай тилдерде сєйлљп, Кудайды дањктап жатышканын угушту. Ошондо Петир мындай деди:
47 «Биз сыяктуу эле, бул адамдар да Ыйык Рухту алышты. Демек, алардын сууга чљмєлдєрєлєєсєнљ ким тыюу сала алат?»
48 Анан Петир аларга Ыйса Машайактын ысымынын урматына сууга чљмєлдєрєлєєгљ буйрук берди. Ошондон кийин алар Петирден дагы бир нече кєн калуусун љтєнєштє.
1 Жєйєт аймагындагы элчилер менен бир туугандар Кудайдын сљзєн бутпарастар да кабыл алгандыгын угушту.
2 Петир Иерусалимге келгенде, сєннљткљ отургузулгандар аны:
3 «Эмнеге сен сєннљткљ отургузулбагандарга барып, алар менен бирге тамак ичтињ?» – деп жемелешти.
4 Ошондо Петир аларга ирети менен айтып бере баштады:
5 «Жапа шаарында сыйынып отурганымда, мен бир кљрєнєш кљрдєм: асмандан мага тљрт бурчунан кармалган чоњ дасторконго окшогон бир идиш тєштє.
6 Мен анын ичин кљз жєгєртєп карап чыгып, жер єстєндљгє тљрт аяктуу жаныбарларды, сойлоп жєрєєчєлљрдє жана канаттуу куштарды кљрдєм.
7 Анан мен “Петир, тур, буларды союп же” деген єндє уктум.
8 Бирок мен: “Жок, Тењир! Мен эч качан арам, таза эмес нерсени жеген эмесмин”, – дедим.
9 Ошондо мага асмандан экинчи жолу єн угулду: “Кудай тазалаган нерсени сен таза эмес деп эсептебе”.
10 Бул єч жолу болду. Андан кийин бардыгы кайрадан асманга кљтљрєлєп кетти.
11 Так ошол учурда Кейсареядан мага жиберилген єч киши мен конок болуп турган єйдєн алдына келди.
12 Ошондо Рух мага: “Эч шектенбестен, алар менен жљнљ”, – деди. Бул алты бир тууган да мени менен бирге жљнљштє. Ошентип, биз ал адамдын єйєнљ бардык.
13 Ал бизге љзєнєн єйєнљн периштени кандайча кљргљндєгєн, ошол периште ага: “Жапага кишилерди жиберип, Петир деген да ысым коюлган Шымонду чакырт.
14 Ал сага љзєњдє да, єйєњдљгєлљрдє да куткара турган сљздљрдє айтып берет”, – деп айтканын айтып берди.
15 Мен сєйлљй баштаганда, мурун биздин єстєбєзгљ тєшкљндљй болуп, алардын єстєнљ да Ыйык Рух тєштє.
16 Ошондо мен Тењирдин “Жакан сууга чљмєлдєргљн, ал эми силер Ыйык Рухка чљмєлдєрєлљсєњљр” деген сљзєн эстедим.
17 Демек, эгерде Кудай бизге бергенин Тењир Ыйса Машайакка ишенген аларга да берсе, анда Кудайга каршы чыккыдай, мен киммин?»
18 Алар муну укканда, тынчтанып: «Кудай бутпарастарды да тобо кылдырып, тєбљлєк љмєргљ ээ кылып жаткан турбайбы», – деп, Кудайды дањкташты.
19 Степан љлтєрєлгљндљн кийин башталган куугунтуктан улам туш-тушка чачырап кеткендер жєйєттљргљ гана Жакшы Кабар таратып, Финикияга, Кипрге жана Антийохеяга барышты.
20 Бирок алардын арасындагы кипрликтер менен киренеялыктар Антийохеяга келип, эллиндерге да Тењир Ыйса жљнєндљгє Жакшы Кабарды таратышты.
21 Аларды Тењир Љзє колдоду. Љтљ кљп сандагы адамдар ишенип, Тењирге кайрылышты.
22 Бул кабар Иерусалимдеги Жыйынга да жетти. Ошондо алар Барнабаны Антийохеяга жиберишти.
23 Ал келип, Кудайдын ырайымын кљрєп кубанып, бардыгын Тењирге чын жєрљктљн ишенимдєє болууга насааттай баштады.
24 Анткени ал Ыйык Рухка толгон, ишеними бекем жакшы киши болчу. Ошондо кљп эл Тењирге кайрылды.
25 Андан кийин Барнаба Шабылды издеп, Тарска кетти. Аны таап, Антийохеяга алып келди.
26 Бир жыл бою алар Жыйын менен чогуу болуп, кљптљрдє окутушту. Ошентип, биринчи жолу Антийохеядагы шакирттер машайакчылар деп аталып калышты.
27 Ошол кєндљрдљ Иерусалимден Антийохеяга пайгамбарлар келишти.
28 Алардын арасынан Агап деген адам ордунан туруп, бєт дєйнљдљ катуу ачарчылык болорун Рух аркылуу алдын ала кабарлады. Ал ачарчылык Клавдий падышанын убагында болду.
29 Ошондо шакирттердин ар бири љз мємкєнчєлєгєнљ жараша Жєйєт аймагында жашаган бир туугандарга жардам жиберєєнє чечишти.
30 Ошентип, алар ошол чечим боюнча чогулткандарын Барнаба менен Шабыл аркылуу Жыйын башчыларына берип жиберишти.
1 Ошол убакта падыша Ирод Ыйсага ишенгендерди куугунтуктай баштады. Алардын кээ бирљљлљрєн карматып,
2 Жакандын бир тууганы Жакыпты кылыч менен љлтєрттє.
3 Бул жєйєттљргљ жагарын кљрєп, Петирди да карматты. Бул Ачыткысыз нан майрамы кєндљрє болду.
4 Ал Петирди карматып, тєрмљгљ каматты да, тљрт аскерден турган тљрт топко аны кайтарууну буйруду. Анткени аны Пасах майрамынан кийин элдин алдына чыгармакчы болду.
5 Ошентип, Петир камакта жатты. Ал эми Жыйын бул учурда Кудайга єзгєлтєксєз сыйынып турду.
6 Ирод аны элдин алдына чыгармакчы болгон кєндєн мурунку тєнєндљ Петир эки чынжыр менен кишенделип, эки аскердин ортосунда уктап жатты. Эшиктин алдында болсо кєзљтчєлљр кайтарып турушту.
7 Бир маалда Тењирдин периштеси пайда болуп, тєрмљнєн ичи жаркырап кетти. Периште Петирди капталга тєртєп ойготуп: «Тезирээк тургун», – деди. Ошондо анын колдорунан чынжырлар тєшєп калды.
8 Периште ага: «Куруњду курчанып, бут кийимињди кийгин», – деди. Ал анын айтканын кылды. Андан кийин периште ага: «Кийимињди кийип, мени ээрчигин», – деди.
9 Петир аны ээрчип, сыртка чыкты. Бирок ал периште кылып жаткан иштин чыны менен эле болуп жатканын тєшєнгљн жок. Анткени ал кљрєнєш кљрєп жатам деп ойлоду.
10 Биринчи, экинчи кєзљттљрдљн љтєп, экљљ шаарга чыгуучу темир дарбазага келди. Дарбаза аларга љзєнљн љзє ачылды. Алар сыртка чыгып, бир кљчљдљн љтєштє. Кєтєлбљгљн жерден периште жок болуп кетти.
11 Ошондо Петир љзєнљ келип: «Тењир Љз периштесин жиберип, мени Ироддун колунан жана жєйєт эли кєтєп жаткан нерсенин бардыгынан куткарганын мен эми чындап тєшєндєм», – деди.
12 Болуп љткљн окуяны тєшєнгљндљн кийин, ал Марк деген да ысымы бар Жакандын энеси Мариямдын єйєнљ келди. Ал жерде бир топ киши чогулуп, сыйынып жатышкан эле.
13 Петир дарбазаны тыкылдата баштаганда, ким экенин билиш єчєн, Рода деген кызматчы кыз эшиктин алдына келди.
14 Ал Петирдин єнєн таанып, эшикти ачпастан эле, сєйєнгљн бойдон єйгљ чуркап кирип: «Эшиктин алдында Петир турат!» – деп кабарлады.
15 Єйдљгєлљр болсо ага: «Сен акылыњдан адашып жаткан жоксуњбу?» – дешти. Бирок кыз љзєнєн айтканын ырастай берди. Ошондо алар: «Бул – анын периштеси», – дешти.
16 Петир болсо эшикти тыкылдата берди. Алар эшикти ачып, аны кљрєшкљндљ, абдан тањ калышты.
17 Ал болсо аларга колу менен «унчукпагыла» деген белги берип, Тењирдин тєрмљдљн кантип чыгаргандыгын айтып берди. Анан аларга: «Бул жљнєндљ Жакыпка жана башка бир туугандарга билдиргиле», – деди да, єйдљн чыгып, башка жакка жљнљдє.
18 Тањ атканда: «Петир эмне болду?» – деп, аскерлер чоњ дєрбљлљњгљ тєшєштє.
19 Ирод болсо аны издетип, таптыра албай койгондон кийин, кєзљтчєлљрдє суракка алып, аларды љлєм жазасына тартууга буйрук берди. Андан кийин ал Жєйєт аймагынан чыгып, Кейсареяга барып, ошол жерде калып калды.
20 Ал тирликтер менен сидондуктарга кыжырданып калган эле. Алар болсо љз ара макулдашып алып, ага келишти да, анын сарай кызматчысы Биластты ортого салып, тынчтык сурашты, анткени алардын дубаны падышанын дубанынан азык-тєлєк алып турчу.
21 Белгиленген кєнє Ирод љзєнєн падыша кийимин кийип, тактыга отурду да, элге кайрылып сљз сєйлљдє.
22 Эл болсо: «Адам эмес, Кудай сєйлљп жатат!» – деп кыйкырып жатты.
23 Кудайга тиешелєє дањкты љзєнљ ыйгарып алгандыгы єчєн, кєтєлбљгљн жерден Тењирдин периштеси аны жазалады: ал куртка жем болуп љлдє.
24 Кудайдын сљзє элге кењири тарап жатты.
25 Барнаба менен Шабыл тапшырылган ишти аткарышкандан кийин, Марк деген да ысымы бар Жаканды ээрчитип, Иерусалимден Антийохеяга кайтып келишти.
1 Антийохеядагы Жыйында пайгамбарлар жана окутуучулар бар эле. Алар: Барнаба, Нигер деген да ысымы бар Шымыйон, киренеялык Лукий, дубан башчы Ирод менен бирге тарбияланган Манаен жана Шабыл.
2 Алар Тењирге кызмат кылып, орозо кармап жатышканда, Ыйык Рух мындай деди: «Арањардан Мага Барнаба менен Шабылды бљлєп бергиле, алар Мен белгилеген ишти аткаруулары керек».
3 Ошондо алар орозо кармап сыйынып, алардын єстєнљ колдорун коюшту да, аларды жљнљтєп жиберишти.
4 Ыйык Рух тарабынан жиберилген эки элчи Селекияга барып, ал жерден Кипрге сєзєп кетишти.
5 Анан алар Саламиге барып, жєйєттљрдєн синагогаларында Кудайдын сљзєн айта башташты. Алардын жанында Жакан да жардам берип жєрдє.
6 Алар аралды кыдырып чыгып, Паф шаарына келишкенде, жєйєттєк бир сыйкырчыга – Барыйса деген жалган пайгамбарга жолугушту.
7 Ал Кипр аралынын башчысы Сергий Пабыл деген акылдуу киши менен жєргљн эле. Ошол арал башчы Кудайдын сљзєн угууну каалап, Барнаба менен Шабылды чакыртты.
8 Бирок Элима («сыйкырчы» деп которулат) арал башчысынын Ыйсага ишенип калуусуна жол бербљљгљ аракеттенип, эки элчиге каршы чыкты.
9 Бирок Ыйык Рухка толгон Шабыл (Пабыл) аны тике карап, мындай деди:
10 «Ар кандай арам ойлорго толгон алдамчы, шайтандын уулу, адилеттиктин душманы! Тењирдин тєз жолдорун бурмалаганды качан коёсуњ?
11 Азыр Тењир сени Љз колу менен жазалайт: белгилєє бир убакытка чейин сокур болуп, кєндє кљрбљйсєњ». Кєтєлбљгљн жерден анын кљзє тунарып, сокур болуп калды. Ал ары-бери тегеренип, колунан жетелер адам издей баштады.
12 Бул окуяны кљргљн арал башчысы Тењир жљнєндљгє окутууга тањ калып, ишенип калды.
13 Пабыл жана анын жанындагылар Паф шаарынан кеме менен чыгып, Памфилия дубанынын Перге шаарына келишти. Жакан болсо алардан бљлєнєп, Иерусалимге кайтты.
14 Анан алар Пергени аралап љтєп, Писидия дубанынын Антийохея шаарына келишти. Ишемби кєнє синагогага кирип отурушту.
15 «Тоорат» жана «Пайгамбарлар» китептеринен окулгандан кийин, синагога башчылары аларга киши жиберип: «Агайын-туугандар! Эгерде элге айта турган насаат сљзєњљр болсо, айткыла», – деп айттырышты.
16 Ошондо Пабыл ордунан туруп, колу менен белги берип, мындай деди: «Ысрайыл эркектери жана Кудайдан корккондор! Сљзємљ кулак салгыла.
17 Ысрайыл элибиздин Кудайы ата-бабаларыбызды тандап алып, элибизди Мисирде жашап турганында улуу эл кылып, Љзєнєн кєчтєє колу менен ал жерден алып чыкты.
18 Чљлдљ аларды кырк жылга жакын убакыт бакты.
19 Анан Канаан жериндеги жети элди кырып жок кылып, алардын жерин биздин элибизге мурас кылып бљлєп берди.
20 Андан кийин тљрт жєз элєє жылга жакын убакыт алардын єстєнљн башкаруучуларды коюп турду. Шемуел пайгамбардын убагына чейин ушундай болду.
21 Андан кийин алар падыша сурашты. Ошондо Кудай аларга Бенжемин уруусундагы Киштин уулу Шабылды падыша койду. Ал кырк жыл падышачылык кылды.
22 Кудай аны четке кагып, аларга Дљљттє падыша кылып койду. Ал жљнєндљ Кудай Љзє мындай деп айткан: “Мен Љзємдєн жєрљгємљ жаккан адамды таптым, ал – Жышай уулу Дљљт. Ал Менин бєт каалоомду аткарат”.
23 Мына ошол адамдын тукумунан Кудай Љзєнєн убадасы боюнча Ысрайыл элине Куткаруучу Ыйсаны жиберди.
24 Анын келерине жакын чљмєлдєрєєчє Жакан бєт Ысрайыл элине тобо кылуу чљмєлдєрєєсє жљнєндљ жар салды.
25 Жакан љмєрєнєн акырында мындай деди: “Мени ким деп эсептейсињер? Мен Ал эмесмин. Ал менин артымдан келе жатат. Мен Анын бут кийимин чечєєгљ да татыксызмын”.
26 Агайын-туугандар, Ыбрайымдын урпактары жана Кудайдан корккондор! Ошол куткарылуу жљнєндљгє Жакшы Кабар силерге жиберилген.
27 Анткени Иерусалим тургундары жана алардын башчылары Аны тааныбай, айыпташты. Ошентип, алар ар бир ишемби кєнє окулган пайгамбарчылыктарды ишке ашырышты.
28 Андан љлєм жазасына тарткыдай айып таба алышпаса да, Пилаттан Аны љлтєрєєнє љтєнєштє.
29 Ал жљнєндљ жазылган сљздљрдєн бардыгын иш жєзєнљ ашырышкандан кийин, Анын сљљгєн жыгачтан тєшєрєп, кљргљ коюшту.
30 Бирок Кудай Аны тирилтти.
31 Ал Љзє менен бирге Галилеядан Иерусалимге келгендерге бир нече кєн кљрєнєп жєрдє. Алар – азыр да эл алдында Анын кєбљлљрє.
32 Кудай ата-бабаларыбызга берген Љзєнєн убадасын алардын балдары – биз єчєн аткарганын, аны Ыйсаны тирилтєє менен аткарганын силерге жарыялап жатабыз.
33 Бул жљнєндљ экинчи Забурда мындай деп жазылган: “Сен Менин Уулумсуњ, бєгєн Мен Сенин Атањ болдум”.
34 Сљљгє чирибеши єчєн, Ыйсаны тирилткени жљнєндљ болсо мындай деген: “Мен Дљљткљ убада кылган ырайымымды силерге чыны менен кљрсљтљмєн”.
35 Ошон єчєн Дљљт Ыйык Жазуунун дагы бир жеринде мындай дейт: “Љзєњдєн Ыйыгыњдын чирєєсєнљ жол бербейсињ”.
36 Бирок Дљљт љз учурунда Кудайдын каалоосу боюнча љз элине кызмат кылып бєткљндљн кийин, кљз жумуп, ата-бабаларынын жанына коюлду, анын сљљгє чириди.
37 Ал эми Кудай тирилткен Ыйсанын сљљгє чириген жок.
38 Ошондуктан, бир туугандар, билип алгыла: силерге Ал аркылуу кєнљљлљрєњљрдєн кечириле тургандыгы жарыяланып жатат.
39 Мусанын мыйзамы аркылуу актала албаган иштерињердин бардыгынан Ал аркылуу акталасыњар. Ага ишенген ар бир адам Ал аркылуу акталат.
40 Ошондуктан сак болгула, пайгамбарлар айткан мына бул сљздљр башыњарга тєшпљсєн:
41 “Жек кљрєєчєлљр, карагыла да, тањ калып, жок болуп кеткиле. Анткени Мен силердин кєндљрєњљрдљ бир иш жасайм. Ал иш жљнєндљ силерге ким айтып берсе да, ишенбейсињер”».
42 Барнаба менен Пабыл жєйєттљрдєн синагогасынан чыгып бара жатышканда, бутпарастар алардан ушул сљздљрдє кийинки ишембиде да айтып берєєлљрєн љтєнєштє.
43 Эл тарагандан кийин, кљптљгљн жєйєттљр жана бутпарастардын арасынан Кудайга кайрылган, Кудайды ыйык туткан прозелиттер Пабыл менен Барнабаны ээрчип алышты. Бул экљљ алар менен сєйлљшєп, аларга Кудайдын ырайымы астында болуу жљнєндљ насаат айтышты.
44 Кийинки ишемби кєнє дээрлик бєт шаар Кудайдын сљзєн угуу єчєн чогулду.
45 Бирок жєйєттљр элди кљргљндљ, кљрљ албастык кылып, Пабылдын сєйлљгљн сљздљрєнљ каршы жаман сљздљрдє айтышты.
46 Ошондо Пабыл менен Барнаба кайраттуулук менен мындай дешти: «Кудайдын сљзє баарынан мурда силерге айтылышы керек эле. Бирок силер аны четке кагып, љзєњљрдє љзєњљр тєбљлєк љмєргљ татыксыз кылып жатканыњардан улам, биз бутпарастарга кайрылып жатабыз.
47 Анткени Тењир бизге мындай деген: “Сен бєт жер жєзєндљгє адамдарды куткарышыњ єчєн, Мен Сени бутпарастарга жарык кылып койдум”».
48 Бутпарастар муну укканда, кубанып, Тењирди ушул сљзє єчєн дањкташты. Тєбљлєк љмєргљ ээ болууга тандалгандардын бардыгы Ыйсага ишенип калышты.
49 Тењирдин сљзє бєт љлкљгљ тарап жатты.
50 Жєйєттљр болсо динчил жана кадыр-барктуу аялдарды, шаардын атактуу адамдарын тукуруп, Пабыл менен Барнабаны куугунтукка алышты да, аларды љздљрєнєн жеринен кууп чыгышты.
51 Эки элчи болсо аларга буттарындагы чањды кєєп, Икония шаарына жљнљп кетишти.
52 Ал эми шакирттер кубанычка батып, Ыйык Рухка толуп жатышты.
1 Пабыл менен Барнаба Иконияга келгенде, жєйєттљрдєн синагогасына кирип, сљз сєйлљштє. Ошондо кљптљгљн жєйєттљр менен эллиндер Ыйсага ишенип калышты.
2 Ал эми ишенбеген жєйєттљр бутпарастарды бир туугандарга каршы тукуруп, кыжырдантышты.
3 Ошондой болсо да ал экљљ ал жерде бир топ убакыт болуп, Тењир жљнєндљ кайраттуулук менен айтып жєрєштє. Тењир болсо Љзєнєн ырайымы жљнєндљгє сљзєн кєбљлљндєрєє єчєн, алардын колдору аркылуу ажайыптар менен кереметтерди кљрсљтєп жатты.
4 Бирок шаардын эли экиге бљлєндє: элдин бир бљлєгє жєйєттљр тарапта, экинчи бљлєгє элчилер тарапта болду.
5 Эки элчини шылдыњдап, таш барањга алыш єчєн, бутпарастар менен жєйєттљр љздљрєнєн башчылары менен бирдикте аларды кљздљй бет алышты,
6 Алар бул жљнєндљ билип калып, Лукония дубанынын Листра жана Дербе шаарларына, алардын чет жакаларына кетип калышты да,
7 ошол жерлерде Жакшы Кабар таратып жєрєштє.
8 Листрада буттары кыймылдабаган бир адам отурчу. Ал тубаса майып болчу, љмєрєндљ эч качан баскан эмес.
9 Ал Пабылдын сљзєн угуп отурган. Пабыл аны карап, айыгарына ишенерин кљрдє да,
10 єнєн бийик чыгарып, мындай деди: «Тењир Ыйса Машайактын атынан сага айтамын, ордуњдан тур». Ал ошол замат ордунан ыргып туруп, баса баштады.
11 Пабылдын эмне кылганын кљргљн адамдар лукониялыктардын тилинде: «Кудайлар бизге асмандан адам бейнесинде тєшєп келишти», – деп кыйкырып жатышты.
12 Анан Барнабаны Зевс деп, ал эми Пабылды Эрмес деп аташты, анткени, негизинен, Пабыл сљз сєйлљп жаткан эле.
13 Алардын шаарынын алдында турган Зевс бурканынын кызматчысы дарбазанын алдына љгєздљрдє жана гєлчамбарларды алып келди да, эл менен бирдикте курмандык чалмакчы болду.
14 Бирок элчилер Барнаба менен Пабыл муну укканда, љз кийимдерин айрып, элдин ортосуна жулунуп кирип, катуу єн менен мындай дешти:
15 «Эркектер! Эмне кылып жатасыњар? Биз силерге окшогон эле адамдарбыз. Ушул жасалма кудайлардан бурулуп, асман менен жерди, дењизди жана алардын ичиндеги бардык нерселерди жараткан тирєє Кудайга кайрылышыњар єчєн, биз силерге Жакшы Кабар айтып жатабыз.
16 Ал љткљн кылымдарда бардык элдердин љз жолдору менен жєрєєсєнљ жол берген.
17 Ошого карабастан, Ал жакшы иштери аркылуу Љзє жљнєндљ кєбљлљндєргљнєн токтоткон эмес: Ал силерге асмандан жамгыр жаадырып, тєшєм берип, тамак-аш менен камсыз кылып, жєрљгєњљрдє кубанычка толтуруп келген».
18 Алар ушул сљздљрдє айтып, элди курмандык чалдырбай, єйлљрєнљ тарап кетєєгљ арањ кљндєрєштє. Љздљрє ошол жерде калып, элди окутуп жатышканда,
19 Антийохея менен Икониядан жєйєттљр келишти. Элчилер кайраттуулук менен Жакшы Кабар айтып жатышканда, алар: «Булардын эч бир сљзє чындык эмес, булар жалган айтып жатышат», – деп, элди алардын жанынан кетєєгљ кљндєрєштє. Анан алар элди тукуруп, Пабылды таш барањга алышты да, љлдє деп ойлоп, шаардын сыртына сєйрљп чыгарып салышты.
20 Шакирттер Пабылдын тегерегине чогулуп калышканда, ал ордунан туруп, шаарга кирди. Эртеси кєнє Барнаба менен бирге Дербеге жљнљп кетти.
21 Алар бул шаарда Жакшы Кабар таратып, бир нече адамды Ыйсанын шакирти кылышкандан кийин, кайрадан Листраны, Иконияны жана Антийохеяны аралап,
22 шакирттерди бекемдеп, ишенимден баш тартпоону насааттап: «Кудайдын Падышачылыгына кљптљгљн кыйынчылыктар аркылуу киришибиз керек», – деп окутуп жєрєштє.
23 Анан алар ар бир Жыйынга башчыларды дайындашты да, орозо кармап сыйынып, аларды љздљрє ишенген Тењирге тапшырышты.
24 Андан кийин Писидияны аралап љтєп, Памфилияга келишти.
25 Пергеде Тењирдин сљзєн жарыя кылышкандан кийин, Аталея шаарына келишти.
26 Ал жерден Антийохеяга сєзєп кетишти. Антийохеяда алар љздљрєнљ берилген тапшырма боюнча Кудайдын ырайымына тапшырылышкан эле. Ошол тапшырманы аткарышкандан кийин,
27 алар Антийохеяга келишти да, Жыйынды чогултуп, Кудайдын љздљрє аркылуу кылган иштеринин бардыгын, Анын бутпарастар єчєн ишеним эшигин ачкандыгын айтып беришти.
28 Алар Антийохеяда шакирттер менен бир топ убакыт бирге болушту.
1 Жєйєт аймагынан келген кээ бир жєйєттљр бир туугандарды: «Эгерде Мусанын мыйзамы боюнча сєннљткљ отургузулбасањар, куткарылбайсыњар», – деп окутушту.
2 Ушундан улам Пабыл, Барнаба менен алардын ортосунда келишпестик пайда болуп, талаш-тартыш чыкты. Ошондо Пабыл менен Барнабаны жана дагы бир нече адамды бул маселе боюнча Иерусалимдеги элчилерге жана Жыйын башчыларына жиберєєнє чечишти.
3 Жыйын тарабынан жљнљтєлгљн алар Финикия менен Самарияны аралап бара жатып, ал жерлердеги бир туугандарга бутпарастардын Кудайга кайрылышкандыгы жљнєндљ айтып, бардыгын кубандырышты.
4 Иерусалимге келишкенде, аларды Жыйын, элчилер жана Жыйын башчылары кабыл алышты. Алар Кудайдын љздљрє аркылуу кылган иштеринин бардыгын, Анын бутпарастар єчєн ишеним эшигин кандай ачкандыгын айтып беришти.
5 Ошондо фарисейлер тобунан Ыйсага ишенип калгандардын кээ бирљљлљрє чыгып: «Бутпарастар сєннљткљ отургузулууга тийиш, алардан Мусанын мыйзамын аткарууну талап кылуу керек», – дешти.
6 Ошондо элчилер менен Жыйын башчылары ушул маселени кароо єчєн чогулушту.
7 Узакка созулган талкуудан кийин, Петир ордунан туруп, аларга мындай деди: «Бир туугандар! Бутпарастар мен аркылуу Жакшы Кабар угуп, Ыйсага ишенип калуусу єчєн, Кудай эњ башында арањардан мени тандап алгандыгын билесињер.
8 Адамдын жєрљгєндљгєнє билген Кудай бизге Ыйык Рухту бергениндей эле, аларга да берди. Бул аркылуу Кудай аларды кабыл алгандыгын кєбљлљндєрдє.
9 Алардын жєрљктљрєн љздљрєнєн ишеними аркылуу тазалап, алар менен биздин ортобуздагы айырмачылыкты жок кылды.
10 Эмне єчєн силер шакирттердин мойнуна ата-бабаларыбыз да, биз да кљтљрљ албаган тєйшєктє жєктљп, Кудайды сынап жатасыњар?
11 Бирок биз Тењирибиз Ыйса Машайактын ырайымы менен алар сыяктуу эле куткарыларыбызга ишенебиз».
12 Ошондо бєт эл тынчтанып, Барнаба менен Пабылдын сљзєнљ кулак салышты. Алар Кудайдын бутпарастар арасында кандай ажайыптар менен кереметтерди жасагандыгын айтып беришти.
13 Алар сєйлљп бєтєшкљндљн кийин, Жакып мындай деп сљз баштады: «Бир туугандар! Мага кулак салгылачы.
14 Шымон бизге Кудайдын эњ башында эле бутпарастарга назарын салып, алардан Љзєнєн ысымы єчєн эл жаратууну каалаганын айтып берди.
15 Бул жљнєндљ пайгамбарлар мындай деп айтышкан:
16 “Андан кийин Мен кайрылып келип, Дљљттєн кулап калган чатырын кайрадан тургузам, анын ичиндеги бузулган жерлерин калыбына келтирем, аны оњдойм.
17 Ошондо Менин ысымым кайсы элдердин арасында жарыя кылынса, ошол элдердин бардыгы Тењирди издешет, – дейт ушунун бардыгын жасап жаткан Тењир”.
18 Байыртадан бери эле Кудайга Љзєнєн бардык иштери белгилєє.
19 Ошондуктан мен бутпарастардын арасынан Кудайга кайрылгандарга ашыкча нерселерди жєктљбљљ керек деп ойлойм.
20 Тескерисинче, аларга мындай деп жазып жибериш керек: “Буркандарга чалынган курмандыкты, канды жана каны агызылбаган жан-жаныбардын, канаттуунун этин жебегиле, ойноштук кылбагыла, љзєњљргљ каалабаган нерсени башкаларга да каалабагыла”.
21 Анткени байыртадан бери эле Мусанын мыйзамы бардык шаарларда айтылып, ар бир ишемби кєнє синагогаларда окулуп келе жатат».
22 Ошондо элчилер менен Жыйын башчылары Жыйын менен чогуу ойлонуп, љздљрєнєн арасынан адамдарды, атап айтканда, бир туугандардын арасында башчылык кылган, Барзаба деген да ысымы бар Жєйєттє жана Сыласты тандашты да, аларды Пабыл жана Барнаба менен бирге Антийохеяга жиберєєнє чечишти.
23 Тљмљнкєдљй кат жазып, алар аркылуу берип жиберишти: «Элчилердин, Жыйын башчыларынын жана бир туугандардын атынан Антийохеядагы, Сириядагы жана Киликиядагы бутпарас бир туугандарыбызга салам айтабыз.
24 Биздин арабыздан барган кээ бирљљлљр “Бутпарастар сєннљткљ отургузулууга тийиш, алар мыйзамды аткаруулары керек” деген сљздљрє менен силерди тынчсыздандырып, олку-солку кылышканын уктук. Бирок биз аларга андай тапшырма берген эмеспиз.
25-26 Ошондуктан биз чогулуп, кишилерди тандап, аларды Тењирибиз Ыйса Машайак єчєн жандарын арнап койгон сєйєктєє бир туугандарыбыз Барнаба жана Пабыл менен бирге силерге жиберєєгљ бир добуштан чечим чыгардык.
27 Ошентип, биз Жєйєт менен Сыласты жибердик, алар муну силерге оозеки да тєшєндєрєп беришет.
28 Анткени Ыйык Рух жана биз силердин мойнуњарга тљмљнкє эњ маанилєє нерселерден башка эч кандай тєйшєк жєктљлбљсєн деп чечтик:
29 буркандарга чалынган курмандыкты, канды жана каны агызылбаган жан-жаныбардын, канаттуунун этин жебегиле, ойноштук кылбагыла, љзєњљргљ каалабаган нерсени башкаларга да каалабагыла. Ушулардан сактансањар, жакшы кыласыњар. Саламатта болгула».
30 Ошентип, жљнљтєлгљндљр Антийохеяга келишти да, Жыйынды чогултуп, катты тапшырышты.
31 Алар болсо катты окуп чыгып, бул акыл-насаатка кубанышты.
32 Жєйєт менен Сылас пайгамбар да болушкандыктан, бир туугандарга кљптљгљн акыл-насааттарды айтып, алардын ишенимин бекемдешти.
33 Ал экљљ Антийохеяда дагы бир аз убакыт болушкандан кийин, бир туугандар аларды элчилерге тынчтык менен узатып жиберишти.
34 Бирок Сылас Антийохеяда калууну чечти, Жєйєт болсо Иерусалимге кайтты.
35 Пабыл менен Барнаба да Антийохеяда калып, башка кљптљгљн адамдар менен бирдикте Тењирдин сљзєн єйрљтєп жана таратып жєрєштє.
36 Бир аз убакыт љткљндљн кийин Пабыл Барнабага: «Тењирдин сљзєн кайсы шаарларда айтсак, ошол шаарлардагы бир туугандарга кайра барып, алардын кандай жашап жатышканын кљрєп келели», – деди.
37 Барнаба Марк деген да ысымы бар Жаканды ээрчитип алгысы келди.
38 Бирок Пабыл љздљрєнљ тапшырылган ишке чогуу барбай, Памфилияда калып калган Жаканды ээрчиткиси келген жок.
39 Ушундан улам Пабыл менен Барнабанын ортосунда келишпестик пайда болуп, экљљ бири-биринен бљлєнєп кетишти. Барнаба Маркты алып, Кипрге сєзєп кетти.
40 Пабыл болсо Сыласты тандап алды да, бир туугандар тарабынан Кудайдын ырайымына тапшырылып, жолго чыкты.
41 Ал Сирияны жана Киликияны кыдырып, ал жерлердеги Жыйындарды бекемдеп жєрдє.
1 Пабыл Дербеге да, Листрага да барды. Листрада Тиметей деген шакирт бар эле. Анын энеси Ыйсага ишенип калган жєйєт, ал эми атасы эллин болчу.
2 Листрада жана Иконияда жашаган бир туугандар ал жљнєндљ жакшы кєбљлљндєрєшчє.
3 Пабыл аны љзє менен ала кетєєнє каалады. Ошондуктан аны ал жактагы жєйєттљр єчєн сєннљткљ отургузду. Анткени анын атасы эллин экендигин бардыгы билишчє.
4 Алар шаарларды кыдырып, Ыйсага ишенгендерге Иерусалимдеги элчилер жана Жыйын башчылары тарабынан берилген кљрсљтмљлљрдє аткаруу керектигин айтып жєрєштє.
5 Жыйындагылардын ишеними бекемделип, сан жагынан кєндљн-кєнгљ кљбљйєп жатты.
6 Ыйык Рух тарабынан Асияда Жакшы Кабар таратууга жол берилбегендиктен, алар Фригияны жана Галатия љлкљсєн аралап љтєп,
7 Мусия дубанына жакын келишти да, ал жерден Битиния дубанына кетєєгљ аракет кылышты. Бирок Рух буга жол берген жок.
8 Ошондуктан Мусиянын жанынан љтєп, алар Троас шаарына келишти.
9 Тєн ичинде Пабыл бир кљрєнєш кљрдє: кљрєнєштљ македониялык бир киши андан: «Македонияга келип, бизге жардам бер», – деп љтєндє.
10 Пабыл ушул кљрєнєштє кљргљндљн кийин, Тењир бизди Македонияда Жакшы Кабар айтууга чакырып жатат деген тыянак чыгардык да, дароо эле ошол жакка барууга аракет кыла баштадык.
11 Ошентип, биз Троастан кемеге тєшєп, тєз эле Самофрак аралына, эртеси кєнє Неапол шаарына келдик.
12 Неаполдон Филипиге келдик. Бул Македониянын биринчи бљлєгє болуп эсептелген, римдиктер жашаган шаар эле. Бул шаарда биз бир нече кєн болдук.
13 Ишемби кєнє шаардын сыртына чыгып, дарыянын боюна бардык. Адатта, ал жерде жєйєттљр Кудайга сыйынышчу. Ал жерден орун алып отурдук да, чогулган аялдар менен сєйлљшљ баштадык.
14 Алардын арасында Тиатира шаарынан келген, кочкул кызыл кездеме менен соода кылган Лидия деген аял айтылып жаткан сљздљрдє угуп отурган. Ал Кудайды урматтаган аял эле. Пабылдын айткан сљздљрєн тєшєнєшє єчєн, Тењир анын жєрљгєн ачты.
15 Ал љзєнєн єй-бєлљсє менен бирге сууга чљмєлдєрєлгљндљн кийин: «Эгерде силер мени Тењирге чыны менен ишенди деп эсептесењер, анда менин єйємљ келип, меникинде жашап тургула», – деп љтєндє. Биз анын љтєнєчєнљ макул болдук.
16 Бир жолу биз сыйынуу жайына бара жатып, кљзє ачыктык кылдыруучу жини бар бир кєњ кызга жолуктук. Ал кыз кљзє ачыктык кылуу менен љзєнєн кожоюндарына кљп киреше тєшєрчє экен.
17 Ал Пабылдын жана биздин артыбыздан калбай, мындай деп кыйкырып жєрдє: «Бул адамдар – бардыгынан жогору турган Кудайдын кулдары, булар бизге куткарылуу жолун жарыялап жєрєшљт».
18 Кыз кљп кєн ушинтип жєрдє. Пабылдын ачуусу келип, артына бурулду да, кыздын ичиндеги жинге: «Ыйса Машайактын атынан буйрук кыламын: кыздын ичинен чык», – деди. Жин ошол замат чыгып кетти.
19 Кыздын кожоюндары љздљрєнљ киреше тєшпљй каларын билишкенде, Пабыл менен Сыласты кармап алып, аянтка, башкаруучуларга сєйрљп барышты.
20 Аларды аскер башчыларга алып келишип: «Мына бул жєйєттљр шаарыбызды дєрбљлљњгљ тєшєрєп,
21 бизге, римдиктерге, кабыл алууга да, аткарууга да болбогон каада-салттарды єгєттљп жєрєшљт», – дешти.
22 Эл да аларга каршы чыкты. Аскер башчылар болсо кийимдерин сыйрып алып, аларды таяк менен сабоого буйрук беришти.
23 Аларды катуу сабашкандан кийин, тєрмљгљ тєртєп киргизишти да, тєрмљ сакчысына љтљ сактык менен кайтарууну буйрук кылышты.
24 Ушундай буйрук алган тєрмљ сакчысы аларды ички тєрмљгљ тєртєп киргизип, буттарына жыгач кишен кийгизип койду.
25 Тєн ортосу болуп калган убакта Пабыл менен Сылас сыйынып, Кудайды дањктап ырдашты. Туткундар болсо аларга кулак тљшљштє.
26 Бир маалда катуу жер титирљљ болуп, тєрмљнєн пайдубалы солкулдап кетти. Ошол замат бардык эшиктер ачылып, бардыгынын кишендери бошоп калды.
27 Тєрмљ сакчысы ойгонуп кетип, тєрмљнєн эшиктеринин ачылып калганын кљргљндљ, туткундарды качып кетти деп ойлоп, кылычын сууруп чыгып, љзєн љзє љлтєрмљкчє болду.
28 Бирок Пабыл мындай деп кыйкырып жиберди: «Љзєњљ эч кандай жамандык кылба, анткени бардыгыбыз бул жердебиз».
29 Тєрмљ сакчысы шам сурап алып, тєрмљнєн ичине чуркап кирди да, коркконунан титиреп, Пабыл менен Сыластын алдына келип жыгылды.
30 Анан аларды сыртка чыгарып: «Мырзаларым! Куткарылыш єчєн эмне кылуум керек?» – деп сурады.
31 Алар болсо ага: «Тењир Ыйса Машайакка ишен, ошондо љзєњ да, єйєњдљгєлљр да куткарылат», – дешти.
32 Ошентип, алар ага жана анын єйєндљгєлљрєнєн бардыгына Тењирдин сљзєн айтып беришти.
33 Ошол эле тєнє тєрмљ сакчысы аларды єйєнљ алып барып, алардын жараларын жууду. Андан кийин ал дароо эле єйєндљгєлљрєнєн бардыгы менен бирге сууга чљмєлдєрєлдє.
34 Аларды єйєнљ киргизип, алдыларына дасторкон жайды. Ыйсага ишенип калышканы єчєн, ал єйєндљгєлљрє менен бирге аябай кубанды.
35 Тањ атканда аскер башчылары шаар кызматчылары аркылуу: «Кечээки адамдарды бошоткула», – деп айттырып жиберишти.
36 Тєрмљ сакчысы бул кабарды Пабылга билдирип: «Аскер башчылары силерди бошотуш єчєн, кишилерди жиберишиптир. Ошондуктан чыккыла да, тынчтык менен кеткиле», – деди.
37 Бирок Пабыл аларга: «Бизди, римдик атуулдарды, сураксыз эле бєт элдин алдында сабап, тєрмљгљ камашты. Эми бизди жашыруун бошотушмакчыбы? Мындай болбойт, бизди љздљрє келип чыгарышсын», – деди.
38 Шаар кызматчылары бул сљздљрдє аскер башчыларына айтып барышты. Аскер башчылары эки элчинин римдик атуулдар экендигин угуп коркуп кетишкендиктен,
39 келип, алардан кечирим сурашты да, аларды тєрмљдљн чыгарып, шаардан кетєєлљрєн љтєнєштє.
40 Алар болсо тєрмљдљн чыккандан кийин, Лидиянын єйєнљ келишти. Ал жерден бир туугандарга жолугуп, акыл-насаат айтышты, анан жолго чыгышты.
1 Алар Амфипол жана Аполония шаарларын аралап љтєп, Тесалоника шаарына келишти. Ал жерде жєйєттљрдєн синагогасы бар эле.
2 Пабыл адаттагысындай эле алардын синагогасына кирип, єч ишемби катары менен аларды Ыйык Жазуунун негизинде окутту.
3 Машайактын азап чегип љлєп, кайра тирилєєсє керек болгондугун аларга тєшєндєрєп, далилдеди да: «Мен силерге жарыялап жаткан Ыйса – Ошол Машайактын Љзє», – деди.
4 Ошондо алардын ичинен кээ бирлери Ыйсага ишенип, Пабыл менен Сыласка кошулушту. Алардын арасында Кудайга табынган кљптљгљн эллиндер, атактуу аялдар бар эле.
5 Бирок Ыйсага ишенбеген жєйєттљр кљрљ албастык кылып, аянттан бузуку кишилерди чогулта калышты да, шаарга дєрбљлљњ тєшєрљ башташты. Анан алар Жасондун єйєнљ келишти да, элдин алдына чыгаруу єчєн, Пабыл менен Сыласты издешти.
6 Аларды таппай коюшкандан кийин, Жасонду жана кээ бир бир туугандарды шаар башчыларынын алдына сєйрљп барып: «Бєт дєйнљнє дєрбљлљњгљ тєшєргљн адамдар бул жакка да келишти.
7 Жасон аларды єйєнљ кабыл алды. Булардын бардыгы Ыйса деген адамды падыша деп эсептеп, римдик падышанын буйруктарына каршы чыгып жатышат», – деп кыйкырышты.
8 Муну уккан элдин да, шаар башчыларынын да тынчы кетти.
9 Бирок булар Жасондон жана башка бир туугандардан кепилдик кат алышкандан кийин, аларды бошотуп жиберишти.
10 Бир туугандар болсо Пабыл менен Сыласты тєн ичинде Бероя шаарына шашылыш тєрдљ жљнљтєп жиберишти. Экљљ ал жерге келишкенде, жєйєттљрдєн синагогасына барышты.
11 Бероялык жєйєттљр тесалоникалык жєйєттљргљ караганда акылдуу эле. Алар Кудайдын сљзєн чын жєрљктљн кабыл алышты жана: «Чын эле ушундайбы?» – дешип, кєн сайын Ыйык Жазууну изилдешти.
12 Ошентип, бероялык жєйєттљрдєн кљпчєлєгє Ыйсага ишенип калышты. Алардын арасында эллиндердин кљптљгљн атактуу аялдары менен эркектери да бар эле.
13 Тесалоникалык жєйєттљр Пабылдын Бероя шаарында да Кудай сљзєн жарыялаганын билишкенде, ал жакка да барып, элдин тынчын кетирип, дєрбљлљњ тєшєрєштє.
14 Ошондо бир туугандар Пабылды шашылыш тєрдљ дењиз тарапка жљнљтєштє. Сылас менен Тиметей болсо ошол жерде калышты.
15 Пабылды узатып чыккандар аны Афин шаарына чейин узатып барышты. Алар Пабылдын «Сылас менен Тиметей мага мємкєн болушунча тезирээк келишсин!» деген тапшырмасын алып, кайра артка кайтышты.
16 Пабыл Афинде Сылас менен Тиметейди кєтєп жатканда, бул шаардын буркандарга толгондугун кљрєп, абдан кайгырды.
17 Ошондуктан ал синагогада жєйєттљр менен, Кудайга табынган гректер менен, ар кєнє базар аянтында кимге жолукса, ошолор менен сєйлљшєп жєрдє.
18 Ошондо ага Эпикур деген философтун окутуусун жактагандар жана Стоа деген философиялык агымдын љкєлдљрє да жолукту. Алардын бирљљлљрє: «Бул келжирек эмнени айтмакчы болуп жатат?» – дешсе, дагы бирљљлљрє: «Ал чет элдик кудайлар жљнєндљ єгєт таратып жєрљт окшойт», – дешти. Анткени Пабыл Ыйса жљнєндљ жана тирилєє жљнєндљ жарыялап жєргљн эле.
19 Анан алар Пабылды ареопагга алып келишти да: «Сен єгєттљп жєргљн бул жањы окутуу эмне деген окутуу экендигин билсек болобу?
20 Анткени сен бизге тањ каларлык нерсени угузуп жатасыњ. Ошондуктан биз мунун эмне экендигин билгибиз келет», – дешти.
21 Анткени афиндиктер жана ал шаарда жашаган чет љлкљлєктљр љздљрєнєн убактыларын кандайдыр бир жањы нерсе жљнєндљ сєйлљљ менен же угуу менен гана љткљрєшчє.
22 Пабыл ареопагдын ортосуна туруп алып, мындай деп сєйлљдє: «Афиндиктер! Бардык нерседен мен силердин љзгљчљ динчил экенињерди кљрєп жатам.
23 Анткени мен силердин ыйык жайларыњарды кыдырып карап жєрєп, “Белгисиз кудайга” деген жазуусу бар курмандык чалынуучу жайыњарды кљрдєм. Мен силерге љзєњљр билбесењер да урматтап жєргљн Ошол Кудай жљнєндљ айтып берейин.
24 Ал – дєйнљнє жана анын ичинде эмне болсо, ошонун бардыгын жараткан Кудай, асман менен жердин Тењири, ошондуктан Ал адамдын колу менен курулган ийбадатканаларда жашабайт.
25 Ал бир нерсеге муктаждыгы бардай болуп, адамдардын колунун кызматын талап кылбайт, анткени бардыгына љмєр, дем жана керектєє нерсенин бардыгын берген – Ал Љзє.
26 Бєт жер жєзєндљ жашасын деп, Ал бир адамдан бєткєл адамзатты жаратты, адамдар єчєн мезгилдерди жана жашай турган жерлерди белгиледи.
27 Адамдар Кудайды издешсин деп, Аны сезишер бекен, табышар бекен деп, Ал ушундай кылды. Бирок Ал ар бирибизге жакын.
28 Анткени биз Ал аркылуу жашап жатабыз, Ал аркылуу кыймылдап жєрљбєз, Ал аркылуу бар болуп турабыз. Бул жљнєндљ силердин кээ бир акындарыњар: “Биз Анын тукумубуз”, – дешкен.
29 Эгерде биз Кудайдын тукуму болсок, анда Кудайды адамдын чыгармачылыгы же тапкычтыгы менен алтындан, же кємєштљн, же таштан жасалган кандайдыр бир буркан деп ойлобошубуз керек.
30 Ошондуктан Кудай биздин билбестик кылып жєргљн убакыттарыбызды эсине албастан, азыр бардык жерде бардык адамдарга тобо кылууну буйруп жатат.
31 Анткени Ал бир кєндє белгилеп койду. Ошол кєнє ааламды Љзє алдын ала белгилеп койгон Адам аркылуу адилеттик менен соттойт. Аны љлгљндљрдєн арасынан тирилтєє менен, Ал муну бардык адамдарга далил катары кљрсљттє».
32 Љлгљндљрдєн тирилери жљнєндљ угушканда, кээ бирљљлљр шылдыњ кылышты, кээ бирљљлљр болсо: «Биз бул тууралуу сенден башка жолу угабыз», – дешти.
33 Ошондо Пабыл алардын арасынан чыгып кетип калды.
34 Бирок кээ бир эркектер аны ээрчип жєрєп, Ыйсага ишенип калышты. Алардын арасында ареопаг кењешинин мєчљсє Дийонисий, Дамар деген аял жана башкалар бар эле.
1 Ошондон кийин Пабыл Афинден чыгып, Корунт шаарына келди.
2 Ал жерден ал Акила деген понттук бир жєйєткљ жолукту. Клавдий бєт жєйєттљргљ Римден чыгып кетєєнє буйругандыктан, ал аялы Прискила менен жакында эле Италиядан келген эле. Пабыл алардын єйєнљ барды.
3 Ал Акила менен кесиптеш болгондуктан, алар менен жашап, чогуу иштей баштады. Алар чатыр жасашчу.
4 Пабыл ишемби сайын синагогада сєйлљп, жєйєттљр менен эллиндерди Ыйсага ишендирєєгљ аракет кылып жатты.
5 Сылас менен Тиметей Македониядан келишкенден кийин, Пабыл љзєн Жакшы Кабар таратууга толугу менен арнап, жєйєттљргљ Ыйсанын Машайак экендигин кєбљлљндєрљ баштады.
6 Бирок алар каршы чыгып, жаман сљздљрдє айтышкандыктан, ал љзєнєн кийимдерин силкип, аларга мындай деди: «Љз каныњар љз мойнуњарда. Мен тазамын. Мындан ары бутпарастарга барам».
7 Ошентип, Пабыл синагогадан чыгып, Кудайды урматтаган Жуст деген бир кишинин єйєнљ келди. Анын єйє синагоганын жанында эле.
8 Синагоганын башчысы Криспос бєт єй-бєлљсє менен Тењирге ишенип калды. Пабылдын сљзєн уккан кљптљгљн корунттуктар да Ыйсага ишенип, сууга чљмєлдєрєлєштє.
9 Бир тєнє Тењир Пабылга кљрєнєш аркылуу мындай деди: «Коркпо, айта бер, унчукпай калба,
10 анткени Мен сени мененмин, сага эч ким жамандык кылбайт. Анткени бул шаарда Менин кљп адамдарым бар».
11 Ошондо Пабыл ал жерде бир жыл алты ай калып, аларга Кудайдын сљзєн єйрљттє.
12 Бирок ошол учурда, Ахаяда Галион башчы болуп турган убакта, жєйєттљр биригип алып, Пабылга каршы чыгышты. Алар аны сотко алып барышты да:
13 «Бул киши адамдарды мыйзамга каршы жол менен Кудайга табынууга єйрљтєп жатат», – дешти.
14 Пабыл сєйлљмљкчє болгондо, Галион аларга: «Жєйєттљр! Эгерде кандайдыр бир кылмыш же кандайдыр бир жаман иш жасалган болсо, анда мен силердин нааразылыгыњарды укмакмын.
15 Бирок окутуу жљнєндљ, ысымдар жљнєндљ, љзєњљрдєн мыйзамыњар жљнєндљ сљз болуп жаткандыктан, љзєњљр териштиргиле: мен бул иште сот болууну каалабаймын», – деди.
16 Ошентип, Галион аларды сот болуучу жайдан кууп чыкты.
17 Алар чогулуп, синагоганын башчысы Состенди кармап алып, соттун алдында сабап салышты. Бирок Галион буга кљњєл бљлгљн жок.
18 Пабыл Корунтта дагы бир нече кєн болгондон кийин, бир туугандар менен коштошуп, Прискила жана Акила менен бирге Сирияга сєзєп кетти. Сєзєп кеткенге чейин ал Кенхирея шаарында чачын кырктырды, анткени анын назир болууга берген убадасынын мљљнљтє бєтєп калган эле.
19 Эфес шаарына келишкенде, Пабыл аларды ошол жерге калтырды. Љзє болсо синагогага кирип, жєйєттљр менен сєйлљштє.
20 Алар андан кљбєрљљк убакытка калуусун љтєнєштє. Бирок ал макул болбой,
21 алар менен коштошту да: «Жакындап келе жаткан майрамды сљзсєз Иерусалимде љткљрєшєм керек. Эгерде Кудайдын каалоосу болсо, силерге кайрылып келем», – деп, Эфестен кемеге отуруп, жљнљп кетти. Акила менен Прискила болсо Эфесте калышты.
22 Кемеден Кейсареяга тєшєп калып, Иерусалимге келди. Ал жердеги Жыйын менен кљрєшкљндљн кийин, Антийохеяга жљнљп кетти.
23 Антийохеяда бир нече убакыт болгондон кийин, жолун улантты. Галатия жана Фригия љлкљлљрєн аралап, бардык шакирттердин ишенимин бекемдеп жєрдє.
24 Ошол учурда Эфеске Аполос деген александриялык бир жєйєт келди. Ал сљзгљ чечен, Ыйык Жазууну жакшы билген, Тењирдин жолу жљнєндљгє окутууну билген адам эле.
25 Ал Жакандын чљмєлдєрєєсєн гана билсе да, жалындап, Ыйса жљнєндљ туура сєйлљп, туура єйрљтєп жєрдє.
26 Ал синагогада тартынбай сєйлљй баштады. Анын сєйлљгљн сљздљрєн уккан Акила менен Прискила аны љздљрєнєн єйєнљ чакырып, Тењирдин жолу жљнєндљгє окутууну толугу менен тєшєндєрєп беришти.
27 Ал Ахаяга бармакчы болгондо, бир туугандар ага дем берєє максатында ошол жактагы шакирттерге аны кабыл алуу жљнєндљ кат жазып беришти. Аполос Ахаяга келгенде, Кудайдын ырайымы менен Ыйсага ишенип калгандарга кљп жардам берди.
28 Анткени ал Ыйсанын Машайак экендигин Ыйык Жазуу менен далилдеп, жєйєттљрдє бєт эл алдында тайманбастык менен ашкерелеп жатты.
1 Аполос Корунтта жєргљн убакта Пабыл бљксљ тоолордун єстєндљ жайгашкан љлкљлљрдє аралап љтєп, Эфеске келди да, ал жерден бир нече шакиртке жолугуп:
2 «Ыйсага ишенип калганыњарда Ыйык Рухту алдыњар беле?» – деп сурады. Алар болсо ага: «Ыйык Рухтун бар экенин да уккан эмеспиз», – деп жооп беришти.
3 Ошондо Пабыл алардан: «Анда силер кайсы чљмєлдєрєє менен чљмєлдєрєлдєњљр эле?» – деп сурады. Алар ага: «Жакандын чљмєлдєрєєсє менен», – деп жооп беришти.
4 Пабыл аларга мындай деди: «Жакан адамдарды тобо кылуу чљмєлдєрєєсє менен сууга чљмєлдєрєп: “Менден кийин келе жаткан Кишиге, атап айтканда, Машайак Ыйсага ишенгиле”, – деген».
5 Алар муну уккандан кийин, Тењир Ыйсанын ысымынын урматына сууга чљмєлдєрєлєштє.
6 Пабыл алардын єстєнљ колдорун койгондо, аларга Ыйык Рух тєштє. Ошондо алар ар кандай тилдерде сєйлљп, пайгамбарчылык кыла башташты.
7 Алардын саны он экиге жакын эле.
8 Пабыл синагогага кирип, Кудайдын Падышачылыгы жљнєндљ ишенимдєє далилдерди келтирип, єч ай бою тайманбастык менен жар салып жєрдє.
9 Бирок кээ бир адамдар љжљрлљнєп, Тењирдин жолу жљнєндљгє окутууну эл алдында жамандап, ишенбей коюшту. Ошондо Пабыл аларды таштап, шакирттерди бљлєп кетти да, кєн сайын Туран деген адамдын орто окуу жайында насаат айта баштады.
10 Бул эки жылга созулду, ошондуктан Асиянын бєт тургундары, жєйєттљр да, эллиндер да Тењир Ыйса жљнєндљ угушту.
11 Кудай Пабыл аркылуу кљптљгљн кереметтерди кљрсљтєп жатты.
12 Анын бет аарчылары менен алжапкычтарын оорулуулардын єстєнљ коюшканда, алардын оорулары айыгып, ичтеринен жиндер чыгып жатты.
13 Эл аралап сыйкырчылык кылган кээ бир жєйєттљр да жин оорулуу адамдарга: «Пабыл жарыялап жєргљн Ыйсанын атынан силерге буйрук кылабыз», – деп, Тењир Ыйсанын ысымын колдоно башташты.
14 Ушундай кылгандардын арасында жєйєттљрдєн Скеба деген башкы ыйык кызмат кылуучусунун жети уулу бар эле.
15 Бирок жин аларга: «Ыйсаны билем, Пабылды да тааныйм, а силер кимсињер?» – деп жооп берди.
16 Ошондо жин оорулуу адам атырылып келип, аларды басып жыгылып, сабап салды. Алар ал єйдљн жылањачталып, жаракат алып качып чыгышты.
17 Бул окуя Эфесте жашаган жєйєттљргљ да, эллиндерге да маалым болду. Бардыгын коркунуч басып, Тењир Ыйсанын ысымы дањкталды.
18 Тењирге ишенип калгандардын кљптљрє келип, кєнљљлљрєн моюндарына алып ачык айтышты.
19 Ал эми сыйкырчылык кылып жєргљндљрдєн кљптљрє љздљрєнєн китептерин чогултуп, бєт элдин алдында љрттљп жиберишти. Ал китептердин бааларын эсептешкенде, элєє мињ драхма болду.
20 Ошентип, Тењирдин сљзє кењири тарап, љзєнєн кєчєн кљрсљтєп жатты.
21 Ушул окуялардан кийин, Пабыл: «Македония менен Ахаяга, андан ары Иерусалимге барышым керек. Ал жерде болгондон кийин, Римге да барышым керек», – деп чечти.
22 Анан ал љзєнєн жардамчылары – Тиметей менен Эрастты Македонияга жиберди. Љзє болсо бир аз убакытка Асияда калды.
23 Ошол учурда Тењирдин жолу жљнєндљгє окутууга каршы чоњ козголоњ чыкты.
24 Анткени кємєштљн Артемиданын бутканасынын єлгєлљрєн жасап, сєрљтчєлљргљ кљп пайда келтирген Деметир деген бир зергер
25 сєрљтчєлљрдє жана башка зергерлерди чогултуп, аларга мындай деди: «Достор! Биздин кирешебиз ушул ишке байланыштуу экенин љзєњљр билесињер.
26 Жанагы Пабыл деген неменин Эфесте гана эмес, бєткєл Асияда: “Колуњар менен жасаган нерселер кудайлар эмес”, – деп, кљптљгљн адамдарды ынандырып, жолдон чыгарганын угуп-кљрєп жатасыњар.
27 Бул бизге коркунучтарды туудурат: биринчиден, ишибиз бааланбай калат; экинчиден, улуу аял кудай Артемиданын бутканасы барк алынбай, бєткєл Асия жана бєт жер жєзє урматтаган Артемида љзє да улуулугунан ажырайт».
28 Алар муну укканда, жаалданышып: «Эфестиктердин Артемидасы улуу!» – деп, кыйкыра башташты.
29 Ошентип, бєт шаар дєрбљлљњгљ тєштє. Пабылдын Гай жана Аристарх деген македониялык жолдошторун кармап алып, бардыгы театрды кљздљй бет алышты.
30 Пабыл топ элдин ичине кирмекчи болгондо, шакирттер ага жол бербей коюшту.
31 Ошондой эле Асиядагы башкаруучулардын Пабылга ылым санагандары «Пабыл театрга барбасын» деген љтєнєч менен ага киши жиберишти.
32 Ошол арада бирљљ бирди айтып, экинчиси дагы бирди айтып кыйкырып, чогулган эл ызы-чуу салып жатты. Элдин кљпчєлєгє љздљрєнєн эмне єчєн чогулганын билишкен жок.
33 Ошондо жєйєттљрдєн сунушу боюнча элдин арасынан Искендерди алдыга чыгарышты. Искендер колу менен белги берип, элге сєйлљмљкчє болду.
34 Бирок анын жєйєт экендигин билишкенде, бардыгы бир ооздон: «Эфестиктердин Артемидасы улуу!» – деп кыйкыра башташты. Алар эки саатка жакын ушинтип кыйкырышты.
35 Шаар башчысы элди тынчтандырып, мындай деди: «Эфестиктер! Эфес шаары улуу аял кудай Артемиданын жана анын асмандан тєшкљн айкелинин кызматчысы экендигин ким билбейт?
36 Эгерде бул жљнєндљ талаш жок болсо, анда силер тынчсызданбай эле коюшуњар керек, алањгазарлык кылуунун кереги жок.
37 Силер бул жерге бул кишилерди алып келдињер, бирок булар Артемиданын бутканасын уурдашкан эмес, силердин аял кудайыњарга тил тийгизишкен да эмес.
38 Эгерде Деметирдин жана анын жанындагы сєрљтчєлљрдєн кимдир бирљљгљ нааразычылыгы бар болсо, анда бизде соттор бар, дубан башчылары бар. Бири-бирине болгон нааразычылыктары боюнча ошолорго кайрылышсын.
39 Эгерде башка дагы сурооњор болсо, анда ал кезектеги чогулушта чечилет.
40 Бєгєн болуп љткљн окуядан улам, козголоњ чыгаруучулар катары айыпталуу коркунучу алдында турабыз. Анткени бизде ушунча эл чогулгандыгы єчєн актанууга эч кандай себеп жок». Ушул сљздљрдє айтып, ал чогулган элди таратып жиберди.
1 Козголоњ басылгандан кийин, Пабыл шакирттерди чакырып, аларга насаат айтты. Анан алар менен коштошуп, Македонияга жол тартты.
2 Македонияны кыдырып, Ыйсага ишенгендерге кљп насаат айткандан кийин, Грецияга келди.
3 Пабыл ал жерде єч ай болгондон кийин, Сирияга Македония аркылуу кайтып келєєнє чечти. Анткени кеме менен Сирияга жол тартар алдында жєйєттљр ага каршы козголоњ чыгарышты.
4 Бероялык Пурдун уулу Сосипатыр, тесалоникалык Аристарх менен Секундос, дербелик Гай, Тиметей жана асиялык Тихик менен Трофим аны Асияга чейин узатып барышты.
5 Алар бизден мурун жолго чыгып, бизди Троаста кєтєп турушту.
6 Биз болсо Ачыткысыз нан майрамынан кийин, Филипиден кеме менен чыгып, беш кєндљн кийин аларга, Троаска келип, ал жерде жети кєн болдук.
7 Жуманын биринчи кєнє Пабыл нан сындыруу єчєн чогулган шакирттер менен сєйлљштє. Ал эртеси кєнє жолго чыга турган болгондуктан, алар менен тєн ортосуна чейин сєйлљшєп отурду.
8 Биз чогулган єйдєн жогорку бљлмљсєндљ кљп шам чырак кєйєп турган.
9 Терезеде Эйтих деген бир жаш улан отурган. Пабылдын сљзє узакка созулгандыктан, ал катуу уктап кетип, єчєнчє кабаттан жерге кулап тєштє. Карашса, ал љлєп калыптыр.
10 Пабыл тљмљн тєшєп, љлєктєн єстєнљ жатты да, аны кучактап: «Коркпогула, анын жаны љзєндљ», – деди.
11 Анан ал кайра жогору чыгып, нан сындырып, андан жеди. Тєнє бою ањгемелешип отуруп, тањга маал жолго чыкты.
12 Бул арада жаш уланды єйгљ тирєє алып келип, бардыгы кубанычка батышты.
13 Биз Пабылдан мурун кемеге отуруп, Ас шаарын кљздљй жол тарттык. Биз аны ошол жерден алып кетмекпиз. Ал љзє жљљ баргысы келгендиктен, бизге ушундай кылууну буйруган.
14 Аны менен биз Аста жолуктук да, Мителене шаарына чогуу келдик.
15 Ал жерден кеме менен сєзєп чыгып, эртеси кєнє Хиос аралынан алыс эмес жерге келип токтодук. Анын эртеси Самос аралынын жанындагы Трогилий шаарында болуп, бир кєндљн кийин Милет шаарына келдик.
16 Анткени Пабыл Асияда убакытты кетирбеш єчєн, Эфестин жанынан љтєп кетєєнє чечти. Анткени ал мємкєн болсо, Элєєнчє кєн майрамында Иерусалимде болуу єчєн шашып бара жаткан эле.
17 Ал Милеттен Эфеске киши жиберип, Жыйын башчыларын чакыртты.
18 Алар келишкенде, Пабыл аларга мындай деди: «Љзєњљр билесињер, мен Асияга келген кєндљн тартып, бардык убакта жаныњарда болдум.
19 Жєйєттљрдєн кара ниеттигинин айынан башыма келген сыноолор учурунда, Тењирге момундук менен, кљз жаш менен кызмат кылдым.
20 Силерге пайдалуу боло турган нерселердин бардыгын айттым, силерди бєт эл алдында да, єймљ-єй кыдырып да окуттум.
21 Жєйєттљргљ да, эллиндерге да тобо кылуу жљнєндљ жана Тењирибиз Ыйса Машайакка ишенєє жљнєндљ жарыяладым.
22 Азыр болсо Рухтун жетеги менен Иерусалимге бара жатам, ал жерде мени эмне кєтєп тургандыгын билбейм.
23 Бирок мени кишендер жана азап-кайгылар кєтєп тургандыгын Ыйык Рух мага ар бир шаарда эскертип жатат.
24 Бирок мен эч нерсеге карабаймын жана љз љмєрємдє эч аябаймын, алдымда турган жарышты жана Тењир Ыйса тапшырган кызматты – Кудайдын ырайымы жљнєндљгє Жакшы Кабарды таратуу ишин кубаныч менен аягына чыгарсам эле болду.
25 Азыркы учурда мен муну билем: мен жарыялаган Кудайдын Падышачылыгы жљнєндљ уккандарыњардын ичинен эч бирињер мындан кийин мени кљрбљйсєњљр.
26 Ошондуктан бєгєн силерге айтып коёюн: мен эч кимињердин каныњар єчєн жооп бербейм.
27 Анткени мен силерге Кудайдын эркин толугу менен айткам.
28 Ошондуктан љзєњљргљ жана Ыйык Рух тарабынан тапшырылган бєтєндљй єйєргљ сак болгула. Тењирдин жана Кудайдын Љз канын тљгєп сатып алган Жыйынын кайтаргыла.
29 Анткени мен кеткенден кийин, арањарга єйєрдє аябаган жырткыч карышкырлар кирерин билем.
30 Шакирттерди ээрчитип кетєє єчєн, љзєњљрдєн эле арањардан чындыкты бурмалап сєйлљгљн адамдар чыгат.
31 Ошондуктан сергек болгула, кљз жашымды тљгєп, ар бирињерди єч жыл бою кєн-тєн дебей, тынымсыз окутканымды эсињерден чыгарбагыла.
32 Эми силерди, бир туугандар, Кудайга жана Анын ырайымы жљнєндљгє сљзєнљ тапшырамын. Ал сљз силерди калыптандырып, ыйыкталгандар менен бирге мураска ээ кыла алат.
33 Эч кимден кємєш да, алтын да, кийим да алууну каалаган жокмун.
34 Силер љзєњљр билесињер, љзємдєн да, жанымдагылардын да муктаждыгы єчєн љз колум менен эмгектендим.
35 Ушинтип эмгектенип, алсыздарга жардам берєє керек экендигин, Ыйса Тењирдин “Алганга караганда берген жакшы” деген сљзєн унутпоо керек экендигин бардык жагынан кљрсљттєм».
36 Бул сљздљрдє айткандан кийин, ал тизе бєгєп, бардыгы менен чогуу сыйынды.
37 Бардыгы аябай ыйлап, Пабылды мойнунан кучактап љпкєлљштє.
38 Аларды Пабылдын «Мени мындан кийин кљрбљйсєњљр» деген сљзє љзгљчљ кайгыртты. Андан кийин алар аны кемеге чейин узатып барышты.
1 Алар менен коштошкондон кийин, кеме менен тєз эле Кос кичи аралына бардык. Эртеси кєнє Родос аралына келип, ал жерден Патара шаарына бардык да,
2 Финикияга кете турган кемени таап, ага отуруп, жолго чыктык.
3 Кипр аралынын тєштєк тарабынан љтєп, Сирияны кљздљй багыт алдык да, Тир шаарына келип токтодук. Анткени бул жерден кемедеги жєктє тєшєрєшмљк.
4 Ал жерден шакирттерди издеп таап, алар менен жети кєн болдук. Алар Рухтун ачып берєєсє боюнча Пабылга: «Иерусалимге барбагын», – деп айтып жатышты.
5 Бирок бул кєндљр љткљндљн кийин, биз жолго чыктык. Алардын бардыгы, аялдары, балдары менен бирге бизди шаардын сыртына чейин узатып барышты. Дењиз жээгинде тизе бєгєп сыйындык.
6 Коштошкондон кийин, биз кемеге отурдук, алар болсо єйлљрєнљ кайтышты.
7 Тирден Птоломай шаарына келдик. Ошентип, биз кеме менен жол жєрєєнє токтоттук. Ал жерде бир туугандарга барып, алар менен бир кєн болдук.
8 Эртеси жолго чыгып, Кейсареяга келдик да, ал жерден Жакшы Кабар таратуучу Филиптин єйєнљ барып, аныкында калдык. Ал жети диакондун бири эле.
9 Анын пайгамбарчылык кылган, турмушка чыкпаган тљрт кызы бар эле.
10 Биз алардыкында бир нече кєн болдук. Ошол кєндљрдєн биринде Жєйєт аймагынан Агап деген бир пайгамбар келип,
11 биз отурган бљлмљгљ кирди да, Пабылдын курун алып, љзєнєн колу-бутун байлап, мындай деди: «Ыйык Рух мындай дейт: Иерусалимдеги жєйєттљр бул курдун ээсин ушинтип байлап, бутпарастардын колуна салып беришет».
12 Муну укканда, биз да, ал жердегилер да Пабылдан Иерусалимге барбоосун љтєндєк.
13 Бирок ал мындай деди: «Бул эмне кылганыњар? Эмнеге ыйлап, мени кайгыга салып жатасыњар? Мен Иерусалимде Тењир Ыйса єчєн туткундалууга гана эмес, љлєєгљ да даярмын».
14 Биз аны кљндєрљ албай койгондон кийин, «Тењирдин эрки болсун!» деп, унчукпай калдык.
15 Ошол кєндљрдљн кийин, биз жолго камынып, Иерусалимге жол тарттык.
16 Биз менен бирге кейсареялык бир нече шакирт да жолго чыкты. Алар бизди кипрлик Мнасондун єйєнљ ээрчитип барышты. Мнасон биринчи шакирттерден эле.
17 Иерусалимдеги бир туугандар бизди кубаныч менен кабыл алышты.
18 Эртеси кєнє биз Пабыл менен бирге Жакыпка бардык. Жыйын башчылары да келишти.
19 Алар менен учурашкандан кийин, Пабыл аларга љзєнєн кызматы аркылуу Кудай бутпарастар арасында эмнелерди кылганы жљнєндљ толугу менен айтып берди.
20 Алар анын сљзєн угуп, Кудайды дањкташты. Анан ага мындай дешти: «Бир тууган, љзєњ кљрєп тургандай, мињдеген жєйєттљр Ыйсага ишенип калышты, алардын баары Мусанын мыйзамын кызганчаактык менен коргошот.
21 Алар сен тууралуу: “Ал бутпарастар арасында жашаган бєт жєйєттљрдє: "Балдарыњарды сєннљткљ отургузбагыла, салтты кармабагыла", – деп, Мусанын мыйзамынан четтљљгљ єйрљтєп жатат”, – деп угушкан.
22 Эми эмне болот? Эл сенин бул жерге келгенињди угуп, сљзсєз чогулат.
23 Ошондуктан биздин айтканыбызды кыл: биздин арабызда назир болууга убада берген тљрт адам бар.
24 Аларды ийбадатканага ээрчитип барып, алар менен кошо тазалануу расмисинен љт. Алардын чач алдырыш єчєн чалган курмандыктарына кеткен чыгымын сен тљлљ. Ошондо жєйєттљрдєн бардыгы сен тууралуу уккан сљздљрєнєн туура эмес экендигин, љзєњ да мыйзамды сактап жєргљнєњдє билишет.
25 Ал эми бутпарастардын арасынан Ыйсага ишенип калгандарга: “Буркандарга чалынган курмандыкты, канды жана каны агызылбаган жан-жаныбардын, канаттуунун этин жебегиле, ошондой эле ойноштук кылбагыла”, – деп кат жазып, берип жибердик».
26 Ошондо Пабыл назир болууга убада берген тљрт кишини ээрчитип барып, алар менен бирге тазалануу расмисинен љттє. Эртеси кєнє ийбадатканага кирип, тазалануу кєндљрєнєн качан бєтљрєн, качан ар бири єчєн курмандык чалынарын жарыялады.
27 Жети кєндєк тазалануу расмиси аяктап калганда, асиялык жєйєттљр Пабылды ийбадатканадан кљрєп, бєт элди ага каршы тукурушту. Алар аны кармап алып:
28 «Ысрайыл эркектери, жардамга келгиле! Мына бул киши бардык жерде элибизге, мыйзамыбызга жана ушул ыйык жайга каршы окутуп жєрљт. Атєгєл, эллиндерди да ийбадатканага киргизип, бул ыйык жайды булгады», – деп кыйкырышты.
29 Анткени алар мындан мурун Пабылдын эфестик Трофим менен шаарда жєргљнєн кљрєп, ал аны ийбадатканага киргизди деп ойлоп калышкан.
30 Бєт шаар кыймылга келип, ар тараптан эл чогулду. Алар Пабылды ийбадатканадан сыртка сєйрљп чыгарышты. Ошол замат ийбадаткананын эшиктери бекитилди.
31 Алар аны љлтєрмљкчє болуп жатышканда, римдик мињ башыга «Бєт Иерусалим дєрбљлљњгљ тєшєп жатат» деген кабар жетти.
32 Мињ башы ошол замат аскерлерди жана жєз башыларды алып, аларды кљздљй жљнљдє. Алар мињ башыны жана аскерлерди кљргљндљ, Пабылды урганын токтотушту.
33 Ошондо мињ башы жакын келип, аны кармады да, эки чынжыр менен байлоого буйрук берди. Анан: «Бул ким? Эмне кылды эле?» – деп сурады.
34 Элдин арасынан бирљљ бирди айтып, экинчиси дагы бирди айтып кыйкырып жатышты. Ал болсо дєрбљлљњдљн улам, кимисиники чын экенин биле албай, аны аскерлер єйєнљ алып барууга буйрук берди.
35 Пабыл тепкичке жеткенде, аскерлер аны кљтљрєп чыгууга мажбур болушту. Анткени калыњ эл кысып,
36 алардын артынан калбай: «Ага љлєм!» – деп кыйкырып келе жатышкан.
37 Пабыл аскерлер єйєнљ кирип бара жатканда, мињ башыдан: «Сага бир нерсе айтсам болобу?» – деп сурады. Тиги болсо: «Сен грекче билесињби?
38 Мындан бир нече кєн мурун козголоњ чыгарып, тљрт мињ кылмышкерди чљлгљ алып чыккан мисирлик киши сен эмессињби?» – деди.
39 Пабыл болсо: «Мен жєйєтмєн, Киликия дубанынын белгилєє шаарларынын бири Тарстын атуулумун. Мага элге сєйлљгљнгљ уруксат берчи», – деди.
40 Ал уруксат берди. Ошондо тепкичтин єстєндљ турган Пабыл элге колу менен белги берди. Тынчтанып калышканда, аларга эврей тилинде сєйлљй баштады:
1 «Агайын-туугандар жана аталар! Азыр менин актануума кулак салгыла».
2 Алар анын эврей тилинде сєйлљгљнєн угушканда, мурдагыдан да тынчтанып калышты. Ошондо ал мындай деди:
3 «Мен жєйєтмєн, Киликиянын Тарс шаарында туулгам, бирок Иерусалимде Гамалиелдин кол астында тарбиялангам. Андан ата-бабаларыбыздын мыйзамын тырышчаактык менен єйрљнєп, Кудайга силер сыяктуу эле берилип кызмат кылчумун.
4 Ыйсанын жолун жолдоочуларды катуу куугунтуктачумун, эркек болобу, аял болобу, байлап, тєрмљгљ камачумун.
5 Менин бул кылгандарыма башкы ыйык кызмат кылуучу да, аксакалдар кењеши да кєбљ. Мен алардан суранып, Дамаскта жашаган жєйєттљргљ каттарды жаздырып алдым да, ошол жактагы Ыйсага ишенгендерди Иерусалимге кишендеп алып келип, жазага тартыш єчєн, Дамаскка жљнљдєм.
6 Жолдо мындай окуя болду: чак тєштљ, Дамаскка жакын калганымда, кєтєлбљгљн жерден асмандан бир чоњ жарык тєшєп, айланамды жаркыратты.
7 Мен жерге жыгылдым. Анан “Шабыл, Шабыл! Эмне єчєн сен Мени кубалап жатасыњ?” деген єндє уктум.
8 Ошондо мен: “Сен кимсињ, Тењир?” – деп сурадым. Ал мага: “Сен кубалап жаткан назареттик Ыйсамын”, – деп жооп берди.
9 Менин жанымдагылар болсо ошол жарыкты кљрєп коркуп кетишти, бирок мага Сєйлљгљндєн єнєн угушкан жок.
10 Ошондо мен: “Тењир! Мен эмне кылышым керек?” – деп сурадым. Тењир болсо мага: “Ордуњан туруп, Дамаскка баргын, сен кыла турган иштердин бардыгы сага ошол жерде айтылат”, – деди.
11 Ошол жаркыраган жарыктан кљзєм кљрбљй калгандыктан, жанымдагылар мени Дамаскка колумдан жетелеп алып барышты.
12 Дамасктык жєйєттљр тарабынан жакшы кєбљлљндєрєєгљ ээ болгон, мыйзамды сактап, такыбаа жашаган Анания деген киши жаныма келип:
13 “Шабыл бир тууган! Кљзєњ кљрсєн!” – деди. Мен ошол замат кљрєп калдым.
14 Ал болсо мага: “Ата-бабаларыбыздын Кудайы сени Љзєнєн эркин таанып билсин деп, Адилди кљрєп, Анын оозунан сљз уксун деп тандап алды.
15 Анткени сен укканыњды, кљргљнєњдє бардык адамдардын алдында кєбљлљндєрєп, Анын кєбљсє болосуњ.
16 Ошондуктан кечиктирбе! Ордуњдан тургун да, Тењир Ыйсанын ысымын чакырып, сууга чљмєлдєрєлгєн, кєнљљлљрєњдљн тазалангын”, – деди.
17 Мен Иерусалимге кайтып келип, ийбадатканада сыйынып жатканымда, бир кљрєнєш кљрдєм.
18 Ал кљрєнєштљ мен Аны кљрдєм. Ал мага: “Иерусалимден тезирээк кеткин, анткени бул жерде сенин Мен жљнєндљгє кєбљлљндєрєєњдє кабыл алышпайт”, – деди.
19 Ошондо мен: “Тењир! Сага ишенгендерди тєрмљгљ камагандыгымды, синагогаларда сабагандыгымды,
20 Сенин кєбљњ Степанды таш барањга алып жатышканда, ошол жерде туруп алып, аны љлтєрєп жаткандарды колдоп, алардын кийимдерин кайтарып тургандыгымды алар билишет”, – дедим.
21 Бирок Ал мага: “Баргын, Мен сени алыска, бутпарастарга жиберемин”, – деди».
22 Алар Пабылды андан ары сєйлљтпљй: «Мындай адамды жер єстєнљн жок кылуу керек! Анткени анын жашоого укугу жок!» – деп кыйкырышты.
23 Алар кыйкырып, кийимдерин чечип ыргытып, туш-тушка топурак чача башташты.
24 Мињ башы элдин ага каршы эмнеге мынчалык кыйкырган себебин билєє максатында, аны сабатып суракка алыш єчєн, аскерлер єйєнљ киргизєєгљ буйрук берди.
25 Анан аны сабоо єчєн, кайыш курлар менен байлап салышты. Ошондо Пабыл жанында турган жєз башыдан: «Силерге Римдин атуулун соттун љкємєсєз эле сабаганга болобу?» – деп сурады.
26 Жєз башы муну укканда, мињ башыга барып: «Сен эмне кылганы жатасыњ? Бул адам Римдин атуулу экен», – деди.
27 Ошондо мињ башы Пабылдын жанына келип: «Сен Римдин атуулусуњбу?» – деп сурады. Ал ага: «Ооба», – деп жооп берди.
28 Анан мињ башы мындай деди: «Римдин атуулу болуш єчєн, мен кљп акча тљлљгљм», – деди. Пабыл болсо: «А мен туулгандан эле Римдин атуулумун», – деди.
29 Ошондо аны кыйнап суракка алмакчы болуп жаткандар дароо четтеп кетишти. Мињ башы болсо анын Римдин атуулу экендигин билгенде, аны байлаттыргандыгы єчєн коркуп кетти.
30 Эртеси кєнє мињ башы Пабылды жєйєттљр эмне себептен айыптап жатканын так билєє єчєн, аны кишенден бошотту да, башкы ыйык кызмат кылуучулар менен синедриондун чогулуусун буйруду. Анан Пабылды алардын алдына чыгарды.
1 Пабыл синедрионду карап: «Агайын-туугандар! Мен ушул кєнгљ чейин Кудай алдында таза абийир менен жашап келдим», – деди.
2 Башкы ыйык кызмат кылуучу Ханания Пабылдын жанында тургандарга аны оозго урууга буйрук берди.
3 Ошондо Пабыл ага мындай деди: «Акталган дубал, сени Кудай урат! Мыйзам боюнча соттоо єчєн отурасыњ да, мыйзамды бузуп, мени урууга буйрук бересињ!»
4 Ал жерде тургандар болсо: «Кудайдын башкы ыйык кызмат кылуучусуна тил тийгизесињби?» – дешти.
5 Пабыл аларга: «Агайын-туугандар, мен анын башкы ыйык кызмат кылуучу экенин билген эмесмин. Анткени Ыйык Жазууда: “Элињдин башчыларына тил тийгизбе”, – деп жазылган», – деп жооп берди.
6 Пабыл алардын бир тобу садукейлер, бир тобу фарисейлер экендигин билип, синедриондо єнєн бийик чыгарып: «Агайын-туугандар! Мен фарисеймин, фарисейдин уулумун. Мени љлгљндљрдєн тирилерине ємєттљнгљндєгєм єчєн соттоп жатышат», – деди.
7 Ал ушул сљздє айткандан кийин, фарисейлер менен садукейлердин ортосунда талаш чыгып, эл экиге бљлєндє.
8 Анткени садукейлер: «Љлгљндљр тирилбейт, периште деген да, рух деген да жок», – дешет. Фарисейлер болсо љлгљндљр тирилерине, периштелер да, рухтар да бар экендигине ишенишет.
9 Ошентип, катуу уруш-талаш башталды. Фарисейлер тараптан мыйзам окутуучулар орундарынан туруп: «Биз бул адамдан эч кандай айып таппай жатабыз. Эгерде ага рух же периште сєйлљгљн болсочу? Кудайга каршы чыкпайлы!» – дешти.
10 Талаш кєчљй бергендиктен, мињ башы Пабылды тытып жок кылышпасын деп коркуп, аскерлерине: «Барып, Пабылды элдин ортосунан алып чыккыла да, аскерлер єйєнљ алып баргыла», – деп буйрук берди.
11 Эртеси тєн ичинде ага Тењир келип: «Кайраттан, Пабыл, анткени Иерусалимде Мен жљнєндљ кандай кєбљлљндєрсљњ, Римде да ошондой кєбљлљндєрєшєњ керек», – деди.
12 Тањ атканда бир нече жєйєт љз ара сєйлљшєп, Пабылды љлтєрмљйєнчљ, эч нерсе жебљљгљ жана ичпљљгљ ант беришти.
13 Ант бергендердин саны кырктан ашык болчу.
14 Алар башкы ыйык кызмат кылуучулар менен аксакалдарга келип: «Биз Пабылды љлтєрмљйєнчљ, эч нерсе жебейбиз деп ант бердик.
15 Ошондуктан силер азыр синедрион менен бирдикте мињ башыдан: “Пабылдын ишин толугу менен карап чыгабыз. Ошондуктан эртењ аны бизге чыгарып бер”, – деп сурангыла. Биз болсо аны бул жерге жакындай элегинде эле љлтєрєєгљ даяр болуп турабыз», – дешти.
16 Алардын бул арам оюн Пабылдын жээни угуп калып, аскерлер єйєнљ барып, Пабылга билдирди.
17 Пабыл жєз башылардын бирин чакырып: «Бул жигитти мињ башыга алып барчы, анткени мунун ага айта турган сљзє бар экен», – деди.
18 Тиги аны мињ башыга ээрчитип барды да: «Туткун Пабыл мени чакырып, бул жигитти сага алып келєємдє љтєндє, мунун сага айта турган сљзє бар экен», – деди.
19 Мињ башы жигитти колунан кармап, четке чыгарды да: «Мага айта турган кандай сљзєњ бар?» – деп сурады.
20 Жигит ага: «Жєйєттљр Пабылдын ишин толугу менен карап чыгабыз демиш болуп, аны эртењ синедриондун алдына чыгарып берєєњдє љтєнєєгљ макулдашышты.
21 Бирок сен алардын љтєнєчєнљ макул болбогун, анткени Пабылды алардын кырктан ашык адамы ањдып турат. Алар аны љлтєрмљйєнчљ, эч нерсе жебљљгљ жана ичпљљгљ ант беришти. Азыр алар сенин буйругуњду кєтєп, даяр турушат», – деди.
22 Ошондо мињ башы: «Бул жљнєндљ мага билдиргендигињди эч кимге айтпа», – деп, жигитти коё берди.
23 Анан ал жєз башылардан экљљнє чакырып: «Тєнкє єчєнчє саатка эки жєз жљљ аскерди, жетимиш атчанды жана эки жєз аткычты Кейсареяга барууга даярдагыла.
24 Пабылды мингизип, башкаруучу Феликске аман-эсен жеткириш єчєн, унаа да даярдагыла», – деп буйрук берди.
25 Анан мындай мазмундагы кат жазды:
26 «Урматтуу башкаруучу Феликске Клавдий Лусийден салам!
27 Бул адамды жєйєттљр кармап алып, љлтєрмљкчє болуп жатышыптыр. Мен анын Римдин атуулу экендигин билип, аскерлер менен барып, куткарып алдым.
28 Андан кийин эмне єчєн айыптап жатышкандыгын билгим келип, аны љздљрєнєн синедрионуна алып бардым.
29 Аны љздљрєнєн мыйзамына байланыштуу талаш пикирлер боюнча айыптап жатышкандыгын, бирок анын љлєм жазасына тарткыдай же кишендегидей кєнљљсє жок экендигин билдим.
30 Ошол учурда мен жєйєттљрдєн бул адамга карата арам оюн билип калып, аны дароо сага жибердим. Айыптоочуларга да ага карата нааразычылыктарын сенин алдыњда айтуусун буйрук кылдым. Саламатта бол».
31 Ошентип, аскерлер љздљрєнљ берилген буйрук боюнча Пабылды тєн ичинде Антипатрис шаарына жеткиришти.
32 Эртеси кєнє жљљ аскерлер аны атчандар менен жљнљтєп жиберип, аскерлер єйєнљ кайтып келишти.
33 Атчандар болсо Кейсареяга келип, башкаруучуга катты беришти. Пабылды да ага тапшырышты.
34 Башкаруучу катты окуп чыккандан кийин, Пабылдын кайсы дубандан экендигин сурады. Анын Киликия дубанынан экендигин билгенден кийин:
35 «Мен сени айыптоочуларыњ келгенде угам», – деди. Анан аны Ироддун сарайында кайтарууга буйрук берди.
1 Беш кєндљн кийин башкы ыйык кызмат кылуучу Ханания аксакалдарды жана Тертул деген жактоочуну алып, башкаруучуга келди. Алар Пабылга каршы арызданышты.
2 Пабыл чакыртылып келгенде, Тертул аны мындай деп айыптай баштады:
3 «Улуу урматтуу Феликс, ушул љлкљдљгє тынчтык єчєн жана љзєњдєн камкордугуњ менен ушул эл жакшы жашап жаткандыгы єчєн, биз сага милдеттєє экенибизди ар убакта, бардык жерде ыраазычылык менен мойнубузга алабыз.
4 Сени кљпкљ кармабайлы. Љзєњљ мєнљздєє болгон ырайымдуулугуњ менен бизге бир аз кулак салып коюуњду љтєнљм.
5 Биз бул адамды коомдун тынчын алуучу, бєт дєйнљ жєзєндљ жашаган жєйєттљр арасында козголоњ чыгаруучу жана назареттик жалган окутуунун љкєлє деп таптык.
6 Ал ийбадаткананы булгаганга да аракет кылды. Биз аны кармап алып, љзєбєздєн мыйзамыбыз боюнча соттогону жатканбыз.
7 Бирок мињ башы Лусий келип, аны биздин колубуздан кєч менен тартып алып, сага жиберди.
8 Анын айыптоочулары – бизди да сага барууга буйруду. Аны айыптап жатканыбыздын себебин љзєнљн сурап бил».
9 Жєйєттљр да ага кошулуп, ал жљнєндљ айтылган сљздљрдєн баарын туура деп ырасташты.
10 Башкаруучу колу менен белги бергенде, Пабыл мындай деп сєйлљй баштады: «Сенин бул элге кљп жылдан бери сот жєргєзєп келе жаткандыгыњды билгендигимден улам, мен љз ишимди эркин коргой аламын.
11 Љзєњ билип алсањ болот, Кудайга табынуу єчєн Иерусалимге келгениме он эки кєндљн аша элек.
12 Ыйык жайда болобу, синагогада болобу, шаарда болобу, алар менин бирљљ менен талашып-тартышканымды же эл арасында козголоњ чыгарганымды кљрєшкљн жок.
13 Азыр койгон айыптарын да далилдей алышпайт.
14 Бирок алар жалган деп эсептеген окутуу боюнча мен, чын эле, ата-бабаларымдын Кудайына кызмат кыларымды, «Тооратта» жана «Пайгамбарлар» китебинде жазылгандын бардыгына ишенеримди сенин алдыњда мойнума алам.
15 Мен да алар сыяктуу эле, адилеттєєлљр да, адилетсиздер да тирилет деп, Кудайдан ємєттљнљм.
16 Ошондуктан Кудай алдында да, адамдар алдында да абийирим таза болушу єчєн, ар дайым аракет кылам.
17 Мен љз элиме жардам жана курмандыктарды жеткирип берєє єчєн, бир нече жылдан кийин Иерусалимге келдим.
18 Асиялык жєйєттљр мени ийбадатканада тазалануу расмисинен љтєп жаткан жеримден кљрєштє. Жанымда эл жок болчу, эч кандай ызы-чуу да болгон эмес.
19 Эгерде ошол асиялык жєйєттљрдєн мага карата нааразычылыгы болсо, анда алар сенин алдыња келип, мени айыптоолору керек эле.
20 Же болбосо бул жердегилер да синедриондун алдында турганымда менден кылмыш табышкан болсо, анда айтып беришсин.
21 Болгону, мен алардын арасында турганымда єнємдє катуу чыгарып, “Силер мени бєгєн љлгљндљрдєн тириле тургандыгы жљнєндљгє окутуу єчєн айыптап жатасыњар” дегем».
22 Муну укканда, бул окутуу жљнєндљ толук маалыматы бар Феликс аларга: «Мен силердин ишињерди мињ башы Лусий келгенде териштирем», – деп, тергљљ ишин кийинкиге калтырды.
23 Жєз башыга болсо Пабылды камакка алууну, бирок кысымга албоону жана жакындарынын эч биринин ага кам кљрєп туруусуна же келєєсєнљ тыюу салбоону буйрук кылды.
24 Бир нече кєндљн кийин Феликс љзєнєн жєйєт аялы Друзила менен келди да, Пабылды чакыртып алып, Машайак Ыйсага болгон ишеним тууралуу укту.
25 Пабыл адилеттик, љзєн љзє тыюу жана келечектеги сот тууралуу айта баштаганда, Феликсти коркунуч басты. Ошондуктан ал: «Азыр бара бер, убакыт болгондо љзєм чакыртып алам», – деди.
26 Ошол эле учурда Феликс Пабылдан бошонуш єчєн акча берет деп ємєттљнгљндєктљн, аны тез-тез чакыртып алып, сєйлљшєп турду.
27 Эки жылдан кийин Феликстин ордуна Поркий Фест келди. Жєйєттљргљ жаккысы келген Феликс Пабылды тєрмљдљ калтырды.
1 Бийликке келгенине єч кєн болгондон кийин, Фест Кейсареядан Иерусалимге жол тартты.
2 Иерусалимде ага башкы ыйык кызмат кылуучу менен жєйєттљрдєн эњ атактуу адамдары келип, Пабылдын єстєнљн арызданышты.
3 Алар андан: «Бизге жакшылык кылып, Пабылды Иерусалимге чакыртып бер», – деп љтєнєштє. Анткени алар аны жолдо љлтєрєєнє ойлоп жатышкан эле.
4 Бирок Фест Пабылдын Кейсареяда камакта экендигин жана љзє да жакында ошол жакка барарын айтты да,
5 «Арањардан барганга мємкєнчєлєгє барлар мени менен барышсын. Эгерде ал адамдын кандайдыр бир айыбы бар болсо, анда аны айыпташсын», – деди.
6 Сегиз-он кєндљй Иерусалимде болгондон кийин, ал Кейсареяга кайтып келди. Эртеси кєнє сот тагына отуруп, Пабылды алып келєєнє буйруду.
7 Пабыл келгенде, Иерусалимден келген жєйєттљр аны тегеректеп алып, кљптљгљн оор айыптарды коюшту, бирок аларды далилдеп бере алышкан жок.
8 Пабыл болсо љзєн коргоп: «Мен жєйєттљрдєн мыйзамына да, ийбадатканага да, римдик падышага да каршы эч кандай кылмыш кылган жокмун», – деди.
9 Фест жєйєттљргљ жаккысы келип, Пабылдан: «Иерусалимге баргыњ келеби? Ушул айыптоолор боюнча сени ошол жакта соттоомду каалайсыњбы?» – деп сурады.
10 Пабыл ага мындай деп жооп берди: «Мен падыша сотунун алдында турам, ошондуктан ушул жерде соттолушум керек. Мен жєйєттљргљ эч кандай жамандык кылган эмесмин, аны сен да жакшы билесињ.
11 Эгерде мен айыптуу болсом, љлєм жазасына тарткыдай бир нерсе кылган болсом, анда љлємдљн баш тартпаймын. Эгерде булардын мага койгон айыптары негизсиз болсо, анда мени эч ким булардын колуна салып бере албайт. Падыша алдында соттолууну талап кыламын».
12 Фест кењешчилери менен кењешкенден кийин, Пабылга: «Сен падыша алдында соттолууну талап кылдыњ, падыша алдына барасыњ», – деди.
13 Бир нече кєндљн кийин Агрипа падыша менен Бернике Фестти куттукташ єчєн, Кейсареяга келишти.
14 Алар ал жерде бир нече кєн болушкандыктан, Фест Пабылдын иши жљнєндљ падышага баяндап берди: «Бул жерде Феликс тарабынан тєрмљдљ калтырылган бир адам бар.
15 Мен Иерусалимге барганда, жєйєттљрдєн башкы ыйык кызмат кылуучулары менен аксакалдары анын єстєнљн арызданып, анын соттолуусун талап кылышты.
16 Мен аларга: “Айыпкер љзєнєн айыптоочулары менен беттешмейинче жана љзєн коргоп сєйлљмљйєнчљ, римдиктердин салты боюнча эч бир адамды љлєм жазасына тартууга болбойт”, – деп жооп бердим.
17 Алар мени менен бул жерге келишкенде, мен эч создуктурбастан, эртеси эле кєнє сот тагына отурдум да, ал адамды алып келєєнє буйрудум.
18 Аны тегеректеген айыптоочулар ага каршы мен кєткљндљй айып коё алышкан жок.
19 Бирок алар менен анын ортосунда љздљрєнєн дини тууралуу жана Ыйса деген бир љлгљн киши тууралуу талаш бар экен. Пабыл ошол Ыйсаны тирєє деп далилдеп жатыптыр.
20 Мен бул суроону кантип чечєєнє билбей, андан: “Иерусалимге барып, бул иш боюнча ошол жерде соттолууну каалайсыњбы?” – деп сурадым.
21 Бирок Пабыл љзєнєн иши боюнча Август падышанын чечимин талап кылгандыктан, ага жибергенге чейин, мен аны камакта кармоого буйрук бердим».
22 Ошондо Агрипа Фестке: «Ал адамды мен да угууну каалар элем», – деди. Ал ага: «Аны эртењ угасыњ», – деп жооп берди.
23 Эртеси кєнє Агрипа менен Бернике салтанат менен келип, мињ башылар жана шаардын атактуу адамдары менен сот залына киргенде, Фесттин буйругу боюнча Пабылды алып келишти.
24 Ошондо Фест мындай деди: «Агрипа падыша жана биз менен чогуу ушул жерде тургандар! Силер кљрєп турган ушул адамга кљптљгљн жєйєттљр каршы экен. Иерусалимге барганымда да, ушул жерде да алар мага келишип, анын љлєшєн талап кылып кыйкырышты.
25 Бирок мен андан љлєм жазасына тарткыдай эч нерсе тапкан жокмун. Августтун алдында соттолууну талап кылгандыктан, мен аны ага жљнљтєєнє чечтим.
26 Падышага ал жљнєндљ жаза турган негиздєє эч нерсем жок. Ошондуктан тергљљнєн акырында жазганга бир нерсе болсун деген ой менен аны силердин алдыњарга, айрыкча, Агрипа падыша, сенин алдыња алып келдим.
27 Анткени туткунду айыбын кљрсљтпљй туруп падышага жиберєє – мен єчєн акылга сыйбаган иш».
1 Агрипа Пабылга: «Љзєњдє коргоп сєйлљљгљ уруксат берилет», – деди. Ошондо Пабыл колун жогору кљтљрєп, љзєн коргоп мындай деп сєйлљй баштады:
2 «Агрипа падыша! Жєйєттљрдєн мага койгон айыптарына каршы бєгєн сенин алдыњда коргоно ала турганым єчєн, љзємдє бактылуу эсептеймин.
3 Анткени сен жєйєттљрдєн бардык каада-салттарын жана талаш суроолорун билесињ. Ошондуктан мага чыдамкайлык менен кулак салууњду љтєнљмєн.
4 Менин Иерусалимдеги љз элимдин арасында љткљргљн жаш чагымдан берки жашоомду бєт жєйєттљр билишет.
5 Алар мен жљнєндљ кљптљн бери билишет, ошондуктан, эгерде каалашса, биздин ишенимибиз жљнєндљгє окутууну бекем туткан фарисей болгонумду кєбљлљндєрєп беришсин.
6 Кудайдын ата-бабаларыбызга берген убадасына ємєттљнгљнєм єчєн, мен бєгєн соттун алдында турамын.
7 Он эки уруубуз Кудайга кєнє-тєнє тырышчаактык менен кызмат кылып, ошол убаданын аткарылышын кљрєєгљ ємєттљнєп жєрєшљт. Ошол ємєт єчєн, падыша Агрипа, жєйєттљр мени айыптап жатышат.
8 Эмне єчєн силер Кудайдын љлгљндљрдє тирилтерин акылга сыйбаган нерсе деп эсептейсињер?
9 Чындыгында, мен да назареттик Ыйсанын ысымына каршы кєрљшєшєм керек деп ойлочумун.
10 Ошол оюмду мен Иерусалимде иш жєзєнљ ашырдым: башкы ыйык кызмат кылуучулардан уруксат алып, кљптљгљн ыйыктарды тєрмљгљ камадым, аларды љлєм жазасына тартууга љкєм чыгарып жатышканда, добуш бердим.
11 Синагогалардын баарын кыдырып, Ыйсага ишенгендерди кыйнап, Ыйсага акарат айттырууга аракет кылдым. Аябай ачууланып, аларды башка шаарларда да куугунтуктадым.
12 Ошол максат менен, башкы ыйык кызмат кылуучулар тарабынан берилген укук жана тапшырма менен Дамаскка бара жатканда,
13 жолдо, Агрипа падыша, чак тєштљ асмандан бир жарык тєшєп, менин жана жанымдагылардын айланасын жаркыратты. Ал жарык кєндєн жарыгынан да жарык эле.
14 Баарыбыз жерге жыгылдык. Ошондо “Шабыл, Шабыл! Эмне єчєн Мени кубалап жатасыњ? Учтуу таякка каршы тура албайсыњ” деп, эврей тилинде сєйлљгљн єндє уктум.
15 Мен: “Сен кимсињ, Тењир?” – деп сурадым. Ал мага: “Сен кубалап жаткан Ыйсамын.
16 Ордуњан тургун. Менин сага кљрєнгљндєгємдєн себеби мындай: Мен сени кызматчы кылам, сен љзєњ кљргљн нерселерди гана эмес, Мен кљрсљтљ турган нерселерди да кєбљлљндєрљсєњ.
17 Сени жєйєт элинин жана бутпарастардын колунан куткарып алам да,
18 алар кљздљрє ачылып, карањгылыктан жарыкка жана шайтандын бийлигинен баш тартып, Кудайга бурулушу єчєн, Мага ишенєє аркылуу кєнљљлљрє кечирилип, ыйыктар менен бирге мураска ээ болушу єчєн, Мен азыр сени аларга жиберем”, – деп жооп берди.
19 Ошон єчєн, Агрипа падыша, мен асмандан болгон ошол кљрєнєшкљ каршы чыккан жокмун.
20 Тескерисинче, адегенде Дамасктын жана Иерусалимдин тургундарына, андан кийин бєтєндљй Жєйєт аймагына жана бутпарастарга: “Тобо кылгыла, Кудайга кайрылгыла, тобо кылганыњарга ылайык иштерди кылгыла”, – деп насааттап жєрдєм.
21 Ошон єчєн жєйєттљр мени ийбадатканадан кармап алып, љлтєрєєгљ аракет кылышты.
22 Бирок Кудайдын жардамы менен мен бєгєнкє кєнгљ чейин Муса пайгамбардын жана башка пайгамбарлардын айткандарын гана,
23 атап айтканда, Машайактын азап чегип љлєп, љлгљндљрдєн арасынан биринчи болуп тирилип, жєйєт элине жана бутпарастарга жарык жљнєндљ жарыялаганын гана улуу-кичєє дебей, баарына кєбљлљндєрєп келе жатам».
24 Пабыл љзєн коргоп сєйлљп жатканда, Фест катуу єн менен: «Акылыњдан адашып жатасыњ, Пабыл! Кљп билгендигињ сени акылыњдан адаштырып жатат», – деди.
25 «Жок, урматтуу Фест, – деди Пабыл, – акылымдан адашкан жокмун, тескерисинче, чындыкты жана туура сљздљрдє айтып жатамын.
26 Бул жљнєндљ падыша билет, ошондуктан мен анын алдында кайраттуулук менен сєйлљп жатам. Ушул нерселердин эч бири андан жашыруун эмес экендигине мен толук ишенемин, анткени бул окуялар бир бурчта эле болуп љткљн эмес.
27 Агрипа падыша, сен пайгамбарларга ишенесињби? Ишенерињди билем».
28 Ошондо Агрипа Пабылга: «Бир аз убакыттан кийин сен мени машайакчы болууга кљндєргєњ бар го!» – деди.
29 Пабыл ага: «Аз убакыттан кийинби, кљп убакыттан кийинби, сен гана эмес, бєгєн мени угуп жаткандардын бардыгы мен сыяктуу болушуњарды Кудайдан љтєнљр элем. Бирок мендей болуп кишенделишињерди каалабайм», – деп жооп берди.
30 Пабыл ушул сљздљрдє айтканда, падыша, башкаруучу, Бернике жана алардын жанында отургандар орундарынан турушту да,
31 четке чыгып, љз ара мындай деп сєйлљшєштє: «Бул адамдын љлєм жазасына тарткыдай же кишендегидей кылмышы жок экен».
32 Ошондо Агрипа Фестке: «Рим падышасынын љкємєн талап кылбаганда, аны бошотууга болор эле», – деди. Ошондуктан башкаруучу аны падышага жиберєєнє чечти.
1 Италияга кеме менен сєзєп бара тургандыгыбыз чечилгенден кийин, Пабылды жана бир нече туткунду Августтун аскер бљлєгєнєн Улий деген жєз башысынын колуна тапшырышты.
2 Адрамиттик кемеге тєшєп, жолго чыктык, ал кеме Асиядагы кемелер туруучу жайдын жанынан љтмљк. Тесалоникадан келген македониялык Аристарх биздин жаныбызда эле.
3 Эртеси кєнє Сидон шаарына токтодук. Улий Пабылга адамгерчилик кылып, досторуна барып келєєгљ жана алардан жардам алууга уруксат берди.
4 Ал жерден чыгып, Кипрге келдик, анткени шамал бизге каршы согуп жаткан эле.
5 Киликия менен Памфилиянын жанынан сєзєп љтєп, Ликия аймагындагы Мира шаарына келдик.
6 Ошол жерден жєз башы Италияга бара турган александриялык бир кемени таап, бизди ошого отургузду.
7 Бир нече кєн жай сєзєп жєрєп отуруп, зор кыйынчылык менен Кинит шаарына жеттик. Шамал бизге каршы согуп, жолубузду улантууга мємкєн болбогондуктан, Салмон тумшугунун жанындагы Крит аралына сєзєп келдик.
8 Анын жанынан да кыйынчылык менен љтєп, Ласая шаарынын жанындагы «Кемелер токтоочу жакшы жай» деген жерге келдик.
9 Бир топ убакыт љтєп, орозо маалы да бєтєп калган эле. Сууда сєзєє коркунучтуу болуп калгандыктан, Пабыл аларга:
10 «Кулак салгылачы! Мындан ары жол жєрєє жєк менен кемеге гана зыян алып келбестен, љмєрєбєз єчєн да коркунуч туудурат», – деп эскертти.
11 Бирок жєз башы Пабылдын сљзєнљ караганда, кеменин бургучун башкаруучу менен кеме башчысына кљбєрљљк ишенди.
12 Кеме токтоочу жай кыштоого ылайыксыз болгондуктан, кемедегилердин кљпчєлєгє: «Бул жерден чыгалы, эгерде мємкєн болсо, тєштєк-батыш жана тєндєк-батыш шамалынан далдаа жайгашкан Криттин кеме токтоочу жайы Финикке жетип, ошол жерде кыштайлы», – деп кењеш беришти.
13 Тєштєк шамалы сого баштаганда, алар тилегибизге жеттик деп ойлоп, Критти жээктеп сєзєп жљнљштє.
14 Бирок тез эле «тєндєк-чыгыш шамалы» деп аталган катуу шамал башталды.
15 Шамал катуу болгондуктан, кеме шамалга туруштук бере албай калды. Ошентип, биз шамал айдаган жакка бара жаттык.
16 Кабуда деген бир кичинекей аралдын жанынан љткљндљ, биз кеменин кайыгын арањ кармап калдык.
17 Кайыкты кеменин єстєнљ чыгаргандан кийин, кемени тегерете жоон аркан менен курчадык да, кумга сайылып калуудан коркуп, парусту тєшєрєп, калкып жєрљ бердик.
18 Шамал кєчљй бергендиктен, эртеси кєнє кемедеги жєктє ыргыта баштадык.
19 Ал эми єчєнчє кєнє љз колубуз менен кеменин жабдуусун ыргыттык.
20 Бир нече кєн бою кєн да, жылдыздар да кљрєнгљн жок, шамал болсо кєчљгљндљн кєчљй берди. Ошондо биздин аман калууга болгон ємєтєбєз єзєлљ баштады.
21 Кемедегилер кљп кєндљн бери тамактаныша элек эле. Пабыл ортого чыгып, мындай деди: «Эркектер! Менин кењешимди уксањар болмок. Криттен чыкпай коё турганда, мындай кыйынчылыктарга учурамак эмеспиз, зыян да тартмак эмеспиз.
22 Азыр болсо силерди кайраттанууга чакырам, анткени бирљљњљр да љлбљйсєњљр, кеме гана кыйрайт.
23 Мен таандык болгон, мен кызмат кылган Кудайдын бир периштеси ушул тєнє мага келип:
24 “Коркпо, Пабыл! Сен Рим падышасынын алдына барышыњ керек. Сени менен бирге кемеде бара жаткандардын бардыгын Кудай сага берди”, – деди.
25 Ошондуктан, эркектер, кайраттангыла! Анткени мен Кудайга ишенемин, мага кандай айтылса, ошондой болот.
26 Биз бир аралга туш болобуз».
27 Биз Адрия дењизинде шамалга айдалып бара жатканыбызга он тљрт кєн болгондо, тєн ортосуна жакын, кемечилер кургактыкка жакындап калышканын билишти.
28 Ошондо алар суунун терењдигин љлчљп, анын жыйырма саржан экендигин билишти. Бир аз жылгандан кийин, дагы бир жолу љлчљп кљрєп, он беш саржан экендигин билишти.
29 Аскага урунуудан коркуп, кеменин арткы бљлєгєнљн тљрт оор кайырмак темирди сууга тєшєрєштє да, тањдын атышын кєтєштє.
30 Кемечилер кемени таштап качмакчы болушту. Алар кеменин тумшук жагынан оор кайырмак темирлерди сууга тєшєрємєш болуп, дењизге кайыкты тєшєрљ башташты.
31 Пабыл жєз башыга жана аскерлерге мындай деди: «Эгерде кемечилер кемеде калышпаса, анда силер аман калбайсыњар».
32 Ошондо аскерлер кайыкты байлап тєшєргљн жиптерди кесип жиберишти, кайык сууга тєшєп кетти.
33 Тањга маал Пабыл бардыгын тамактанып алууга чакырып: «Кабатыр болуп жатканыњарга бєгєн он тљрт кєн болот, эч нерсе да жей элексињер.
34 Аман калышыњар єчєн, тамактанып алгыла. Эч бирињердин башыњардан бир тал чачыњар да тєшпљйт», – деди.
35 Ушул сљздљрдє айткандан кийин, нан алып, бардыгынын алдында Кудайга ыраазычылык билдирди да, нанды сындырып, жей баштады.
36 Ошондо бардыгы кайраттанып, тамактанууга киришишти.
37 Кемеде бардыгы болуп эки жєз жетимиш алты киши элек.
38 Тамактанып бєткљндљн кийин, буудайды дењизге таштап, кемени жењилдете башташты.
39 Тањ атканда, алар жээги кумдуу бир булуњду гана кљрєштє, бирок кайсы жерге келишкенин билишкен жок. Ошондо алар жээкке чыгууга аракет кылууну чечишти.
40 Оор кайырмак темирлерди чечип, дењизге таштап салышты. Анан кеменин байланган бургучтарын чечип, кичинекей парусту шамалга тосуп, жээкти кљздљй сєзєп жљнљштє.
41 Сєзєп бара жатып, бир саяњ жерге туш болушту, кеме кумга сайылып калды. Кеменин тумшугу кумга тыгылып, жылбай калды, ал эми арткы бљлєгє толкундун кєчє менен талкаланды.
42 Туткундардын эч бири сєзєп качып кетпеш єчєн, аскерлер аларды љлтєрєп салууну чечишти.
43 Бирок жєз башы Пабылды аман алып калууну каалагандыктан, буга жол берген жок. Ал сєзгљндє билгендерге кемеден биринчилерден болуп секирип тєшєп, жээкке чыгууну буйруду.
44 Калгандарга болсо тактайлар менен, кеменин сыныктары менен кургактыкка чыгууну буйруду. Ошентип, бардыгы аман-эсен кургактыкка чыгышты.
1 Жээкке аман-эсен чыккандан кийин, аралдын аты Мелит экендигин билдик.
2 Жергиликтєє эл бизге љзгљчљ адамгерчилик кљрсљттє. Алар от жагып, бизди чакырышты, анткени жамгыр жаап, суук болуп жаткан эле.
3 Пабыл бир топ кургак чырпык терип келип, отко салып жатканда, ысыктыктан улам, бир уулуу жылан чыгып, анын колуна жабышты.
4 Жергиликтєє эл анын колуна жабышкан жыланды кљргљндљ, бири-бирине: «Бул адам киши љлтєргєч болсо керек, дењизден аман чыкса да, Акыйкаттык аны тирєє калтырган жок», – дешти.
5 Бирок Пабыл жыланды отко силкип таштады, андан эч кандай зыян тарткан жок.
6 Алар Пабылдын денеси шишип кетет, же болбосо ал мєрт љлљт деп кєтєп жатышкан эле. Бир топ убакыт љтсљ да, ага эч нерсе болгон жок. Ошондо алар ойлорун љзгљртєшєп: «Бул бир кудай болсо керек», – дешти.
7 Ал жерден алыс эмес жерде аралдын башчысы Публий деген адамдын жери бар эле. Ал бизди чакырып, єч кєн меймандостук менен коноктоду.
8 Публийдин атасы ысытма жана ич љткљк менен ооруп жаткан эле. Пабыл анын жанына барды да, сыйынып, колдорун анын єстєнљ коюп, аны айыктырып койду.
9 Ошондон кийин аралдагы башка оорулуулар да келип, айыгып жатышты.
10 Алар бизге урмат-сый кљрсљтєп, жолго чыгарыбызда керектєє нерселер менен камсыз кылышты.
11 Yч айдан кийин, ушул аралда кыштаган «Эгиз кудайлар» деген александриялык кеме менен дењизге чыктык.
12 Сиракуза шаарына барып, ал жерде єч кєн болдук.
13 Ал жерден чыгып, Регия шаарына келдик. Бир кєндљн кийин тєштєк шамалы соккондуктан, эртеси кєнє Путеол шаарына келдик.
14 Ал жерден бир туугандарды таптык. Алар бизден жети кєнгљ калуубузду љтєнєштє. Андан кийин Римге жол тарттык.
15 Ал жердеги бир туугандар биз жљнєндљ угуп, Апий аянтына жана «Єч мейманкана» деген жерге чейин келип, бизди тосуп алышты. Пабыл аларды кљргљндљ, Кудайга ыраазычылык билдирди жана кайраттанып да калды.
16 Римге келгенибизде, жєз башы туткундарды падышанын аскер башчысына тапшырды. Пабылга болсо бир аскер менен љзєнчљ жашоого уруксат берилди.
17 Єч кєндљн кийин Пабыл жєйєттљрдєн эњ атактуу адамдарын чакыртты. Алар чогулганда, мындай деп сєйлљй баштады: «Агайын-туугандар! Элге каршы же ата-бабаларыбыздын салттарына каршы эч нерсе кылбасам да, кишенделип, Иерусалимден римдиктердин колуна салынып берилдим.
18 Алар мени суракка алып, менден љлєм жазасына тарткыдай кылмыш таба албай коюшкандан кийин, бошотмокчу болушту.
19 Бирок жєйєттљр каршы чыгышкандыктан, мен Рим падышасынын сотун талап кылууга аргасыз болдум. Бирок мен ал сотту љз элимди айыпташ єчєн талап кылган жокмун.
20 Мен силерди мына ушул себеп менен, силер менен кљрєшєп, сєйлљшєє єчєн чакырдым. Анткени мен Ысрайыл элинин ємєтє єчєн ушул кишен менен кишенделдим».
21 Ошондо алар ага: «Биз Жєйєт аймагынан сен жљнєндљ эч кандай кат алган жокпуз, келген бир туугандардын эч кимиси сен жљнєндљ кабарлаган жок, эч бир жаман нерсе айткан да жок.
22 Ошондой болсо да сенден љз оюњду уккубуз келет. Анткени биз бул окутуу жљнєндљ бардык жерде талаш-тартыш болуп жатканын билебиз», – дешти.
23 Ошентип, алар бир кєндє белгилешип алып, Пабыл жашап турган єйгљ дагы кљптљгљн жєйєттљр менен келишти. Пабыл аларга эртеден кечке чейин Кудайдын Падышачылыгы жљнєндљ кєбљлљндєрєп, «Тоорат» жана «Пайгамбарлар» китептеринин негизинде Ыйса жљнєндљ ишенимдєє далилдерди келтирди.
24 Кээ бирљљлљрє айтылган сљздљргљ ынанышты, ал эми кээ бирљљлљрє ишенишкен жок.
25 Љз ара келише албай, алар тарай башташты. Ошондо Пабыл аларга мындай деди: «Ыйык Рух Ышайа пайгамбар аркылуу биздин ата-бабаларыбызга мындай деп туура айткан экен:
26 “Бул элге барып айт: Кулагыњар менен угасыњар, бирок тєшєнбљйсєњљр; кљзєњљр менен карайсыњар, бирок кљрбљйсєњљр.
27 Анткени кљздљрє менен кљрбљш єчєн, кулактары менен укпаш єчєн, жєрљктљрє менен тєшєнбљш єчєн, Мага кайрылып айыкпаш єчєн, бул элдин жєрљгєн май басты, кулактары катууланды, алар кљздљрєн жаап алышты”.
28 Ошондуктан билип алгыла: Кудайдын куткаруусу бутпарастарга жиберилди, муну мына ошолор угушат».
29 Ал ушул сљздљрдє айтканда, жєйєттљр љз ара кљпкљ талашып-тартышып, тарап кетишти.
30 Пабыл Римде эки жыл батирде жашады. Келгендердин баарын кабыл алып,
31 Кудайдын Падышачылыгы жљнєндљ, Тењир Ыйса Машайак жљнєндљ кайраттуулук менен айтып, аларды тоскоолдуксуз окутуп жатты.